S&P халқаро кредит рейтинг агентлиги Ўзбекистоннинг суверен кредит рейтингини “BB-“ даражасида тасдиқлади ва илк бор кутилмани “барқарор”дан “ижобий”га оширди.

Агентлик 23 май куни эълон қилган ҳисоботида қуйидагиларга алоҳида эътибор қаратган:

  • Энергетика хавфсизлиги, субсидиялар фонидаги юқори фискал харажатлар ва газ импортининг ошишига жавобан ҳукумат 2023 йилнинг октябридан электр ва газ тарифларини оширишни бошлади. 2027 йилгача энергия нархлари тўлиқ харажатларни қоплаш даражасига етказилиши режалаштирилган. Субсидияларнинг қисқариши, қулай олтин нархлари ва номинал ЯИМнинг ўсиши бюджет тақчиллигини 2025–2028 йилларда ўртача 3 фоизгача камайтиришга ёрдам беради (2023 йилда 4,9 фоиз, 2024 йилда 3,3 фоиз бўлган).
  • Ҳукумат ривожланиш режаларини молиялаштириш учун катта ҳажмдаги қарз жалб қиляпти. Бу эса умумий давлат ва ташқи қарз даражасининг ошишига олиб келди, бироқ ўсиш суръати секинлашиши кутиляпти. Жорий ҳисоб тақчиллиги 2024 йилда ЯИМнинг 5 фоизини ташкил этди, 2025–2028 йилларда эса бу кўрсаткич ўртача 5,7 фоизгача кенгаяди, бу олтин нархларининг пасайиши ва давлат инвестиция лойиҳаларига хизмат қилувчи импортнинг ошиши билан боғлиқ.
  • 2025–2028 йилларда иқтисодий ўсиш ўртача 5,6 фоиз бўлиши прогноз қилиняпти.
  • Қарорлар қабул қилиш марказлашганича қолади. Коррупцияни қабул қилиш яхшиланаётганига қарамай, ҳали ҳам юқорилигича қоляпти.

“Электр ва газ тарифларининг босқичма-босқич оширилиши орқали энергия таъминоти диверсификация қилиняпти. ACWA Power (Саудия Арабистони) 2030 йилгача электр энергияси ишлаб чиқаришга 7,5 млрд доллар (ЯИМнинг 7 фоизи) сармоя киритади. Ҳозирда Ўзбекистонда истеъмол қилинаётган энергиянинг 20 фоизи яшил манбалардан олинади, 2030 йилгача бу кўрсаткич 40 фоизга етказилиши кутиляпти. Шунингдек, экспорт салоҳиятини ошириш учун мис, олтин, кумуш ва уран ишлаб чиқаришни кенгайтириш режалаштирилган”, дейилади ҳисоботда.

S&P кутилмаларига кўра, 2025 йилда жон бошига ЯИМ 3300 долларни ташкил этади. Бу юқори иқтисодий ўсиш суръатларига қарамай, жаҳон стандартларига кўра ҳали ҳам паст кўрсаткич ҳисобланади. Мазкур ҳолат Ўзбекистоннинг суверен рейтингларини чеклаб туради.