Жаҳон | 16:39
791
4 дақиқада ўқилади

«Исроил АҚШ ҳарбий ёрдамига қарамликни тўхтатишни истайди» – Нетаняҳу

Исроил бош вазири Бинямин Нетаняҳу унинг мамлакати яқин ўн йил ичида АҚШ ҳарбий ёрдамидан воз кечишига умид қилаётганини айтди.

Бинямин Нетаняҳу / Фото: CBS NEWS

«Мен Америка молиявий кўмагини, яъни ўртамиздаги ҳарбий ҳамкорликнинг молиявий таркибий қисмини нолга туширишни истайман», деди Нетаняҳу CBS NEWS телеканалининг «60 Minutes» дастурига берган интервюсида.

Нетаняҳунинг айтишича, Исроил АҚШдан йилига қарийб 3,8 миллиард доллар миқдорида ҳарбий ёрдам олади. АҚШ 2018 йилдан 2028 йилгача бўлган даврда – Исроилга жами 38 миллиард доллар ҳарбий ёрдам кўрсатишга рози бўлган.

Бироқ «ҳозир АҚШ–Исроил молиявий муносабатларини қайта кўриб чиқиш учун «мутлақо» тўғри вақт», дейди Нетаняҳу. «Мен кейинги Конгрессни кутишни истамайман. Мен ҳозироқ бошламоқчиман».

Исроил узоқ вақтдан бери АҚШ Конгрессида ҳарбий ёрдам бўйича ҳар икки партия Республикачилар томонидан ҳам, Демократлар томонидан ҳам якдил қўлловга эга эди. Бироқ 2023 йил Ғазода бошланган геноцид урушидан кейин АҚШ қонун чиқарувчилари ва жамоатчилик томонидан Исроилни қўллаб-қувватлаш даражаси заифлашган.

Жорий йил март ойида ўтказилган Pew тадқиқотига кўра, АҚШдаги вояга етган аҳолининг 60 фоизи Исроил ҳақида салбий фикрда. 59 фоизи эса Нетаняҳунинг халқаро ишлар бўйича тўғри қарор қабул қилишига жуда кам ишонади ёки умуман ишонмайди. Иккала кўрсаткич ҳам бир йил олдингига нисбатан етти фоизга ошган.

Нетаняҳунинг айтишича, АҚШда Исроилни қўллаб-қувватлашнинг ёмонлашиши «ижтимоий тармоқларнинг геометрик ўсиши билан деярли 100 фоиз боғлиқдир».

Унинг сўзларига кўра, бир қанча мамлакатлар (уларнинг номи ошкор қилинмади) ижтимоий тармоқларни «асосан манипуляция қилган» ва бу «Исроилга қаттиқ зарар етказган».

Эрон масаласи

28 феврал куни АҚШ ва Исроил Эронга қарши уруш бошлаганидан бери Нетаняҳунинг иттифоқчиси президент Доналд Трампни қўллаб-қувватлаш даражаси ҳам пасайган.

Уруш бензин нархининг ошишига олиб келди. Бу эса март ойида АҚШдаги йиллик инфляцияни 2023 йилдан бери энг юқори даражага кўтарилишига сабаб бўлди. Ёқилғи нархи ошишининг муҳим омили Эрон Ҳўрмуз бўғози орқали ҳаракатни тўсиб қўйгани бўлди.

Нетаняҳунинг сўзларига кўра, фақат уруш бошланганидан кейингина исроиллик стратеглар Эроннинг бўғозни ёпиш қобилиятини англаб етган: «Бу хавф қанчалик катта эканини тушуниш учун бироз вақт керак бўлди, энди эса буни тушунишмоқда», деди у.

Нетаняҳу интервюда Исроилнинг Эрондаги ҳарбий режалари ёки вақт жадвалини муҳокама қилишдан бош тортди. Аммо Эрон раҳбарияти ўзгарган тақдирдаги эҳтимолий оқибатларга тўхталди.

«Агар бу режим ҳақиқатан ҳам заифлашса ёки ағдарилса, ўйлайманки, бу «Ҳизбуллоҳ»нинг тугаши, Ҳамаснинг тугаши ва эҳтимол ҳусийларнинг ҳам тугашидир. Чунки Эрон томонидан қурилган прокси-тармоқнинг бутун пойдевори қулаб тушади», деди Нетаняҳу.

Эрон режимини ағдариш мумкинми, деган саволга эса Нетаняҳу «бу мумкинлигини, лекин кафолатланмагани»ни айтди.

Фаррух Абсаттаров
Тайёрлаган Фаррух Абсаттаров
Kun.uz янгиликларини Google News'да кузатинг
+ Обуна бўлиш

Мавзуга оид