Bakalavriat va magistraturaga qabul kvotasi 18 foizga oşiriladi
|14:28 / 21.04.201722 13310 min
Özbekiston Respublikasi Prezidenti “Oliy ta'lim tizimini yanada rivojlantiriş çora-tadbirlari töğrisida”gi qarorni imzoladi.
Qaror oliy ta'lim tizimini tubdan takomillaştiriş, mamlakatimizni ijtimoiy-iqtisodiy rivojlantiriş borasidagi ustuvor vazifalarga mos holda, kadrlar tayyorlaşning ma'no-mazmunini tubdan qayta körib çiqiş, xalqaro standartlar darajasida oliy malakali mutaxassislar tayyorlaş uçun zarur şaroitlar yaratiş maqsadida qabul qilingan.
Mustaqillik yillarida iqtisodiyotning, ijtimoiy hayotning real talablaridan kelib çiqqan holda, yurtimizda oliy ta'lim tizimini modernizatsiya qiliş, unga öqitişning zamonaviy şakl va texnologiyalarini joriy etiş, mutaxassislar tayyorlaş böyiça ixtisoslik yönalişlarini takomillaştiriş borasida katta işlar qilindi.
Şu bilan birga, Özbekiston Respublikasi Prezidentining 2016 yil 8 oktabrdagi farmoyişi asosida tuzilgan işçi guruh tomonidan oliy ta'lim tizimidagi mavjud holatni örganiş natijalari şuni körsatmoqdaki, qator oliy ta'lim muassasalarida ilmiy-pedagogik salohiyat hanuz past darajada qolmoqda, ta'lim jarayonining öquv-metodik va axborot ta'minoti zamonaviy talablarga mos emas, moddiy-texnik baza tizimli ravişda yangilanişga muhtoj. Oliy ta'lim tizimida öquv jarayoniga ilğor xalqaro tajribani keng joriy etiş, yetakçi xorijiy turdoş ilmiy-ta'lim muassasalari bilan yaqin hamkorlik aloqalarini yölga qöyiş orqali pedagog va ilmiy kadrlar malakasini oşiriş borasidagi işlar talab darajasida olib borilmayapti.
Qabul qilingan qarorga köra, quyidagilar oliy ta'lim tizimini kelgusida kompleks rivojlantirişning eng muhim vazifalari etib belgilandi:
har bir oliy ta'lim muassasasi tomonidan xorijdagi yetakçi turdoş ilmiy-ta'lim muassasalari bilan istiqbolli hamkorlik aloqalarini yaqindan yölga qöyiş, öquv jarayoniga xalqaro ta'lim standartlariga asoslangan eng zamonaviy pedagogik texnologiyalar, ta'lim dasturlari va öquv-metodik materiallarni keng joriy etiş, ilmiy-pedagogik faoliyatga yuqori malakali çet el öqituvçilari va olimlarini jalb etiş;
oliy ma'lumotli kadrlarni tayyorlaşning maqsadli mezonlarini şakllantiriş, oliy ta'lim muassasalaridagi ixtisoslik yönalişlari va mutaxassisliklarni hududlar va sohalar böyiça joriy etilayotgan dasturlarning talab va ehtiyojlari, iqtisodiyot tarmoqlari va hududlarni kompleks taraqqiy ettiriş istiqbollarini inobatga olgan holda optimallaştiriş;
yangi avlod öquv qöllanmalarini yaratiş va oliy ta'lim tizimiga keng tatbiq etiş, oliy ta'lim muassasalarini zamonaviy öquv-metodik va ilmiy adabiyotlar bilan ta'minlaş, jumladan, eng yangi xorijiy adabiyotlarni sotib oliş va tarjima qiliş negizida axborot-resurs markazlari fondlarini muntazam yangilab boriş;
Mavzuga oid
pedagog kadrlarning kasb malakasi va mahoratini sifat jihatdan muntazam oşirib boriş, pedagog va ilmiy xodimlarning stajirovkadan ötişini yölga qöyiş, oliy ta'lim muassasalari bitiruvçilarini PhD dasturi va xorijiy magistratura dasturlari asosida öqitiş;
oliy ta'lim muassasalarining ilmiy salohiyatini mustahkamlaş, oliy ta'lim tizimida ilmiy tadqiqotlarni yanada rivojlantiriş, ularning akademik ilm-fan bilan integratsiyasini kuçaytiriş, professor-öqituvçilar tarkibining ilmiy faoliyati samaradorligini oşiriş, iqtidorli talaba-yoşlarni ilmiy faoliyat bilan şuğullanişga jalb etiş;
oliy ta'limning ma'naviy-axloqiy mazmunini kuçaytiriş, talaba-yoşlarning qalbi va ongiga milliy istiqlol ğoyasini, xalqimizning yuksak ma'naviyati va insonparvarlik an'analariga sadoqat tuyğusini çuqur singdiriş, biz uçun mutlaqo yot va begona bölgan ğoyalarga nisbatan ularda mustahkam immunitet va tanqidiy munosabatni şakllantiriş;
oliy ta'lim muassasalari moddiy-texnika bazasini ularning öquv va ilmiy-laboratoriya binolarini, sport inşootlari va ijtimoiy-muhandislik infratuzilmalarini quriş, kapital ta'mirlaş va rekonstruksiya qiliş orqali yanada mustahkamlaş, zamonaviy ilm-fan sohalarining ustuvor yönalişlari böyiça öquv-ilmiy laboratoriyalar bazasini zamonaviy asbob-uskunalar bilan ta'minlaş;
oliy ta'lim muassasalarini zamonaviy axborot-kommunikatsiya texnologiyalari vositalari bilan ta'minlaş, talabalar, öqituvçi va yoş tadqiqotçilarning jahondagi ilğor ta'lim resurslari, ilmiy adabiyotlar va ma'lumotlar bazasi böyiça elektron kataloglarga kiriş imkoniyatini kengaytiriş.
Qarorda belgilangan vazifalarning samarali yeçimini töliq ta'minlaş maqsadida oliy ta'lim darajasini sifat jihatidan oşiriş va tubdan takomillaştiriş, oliy ta'lim muassasalari moddiy-texnika bazasini mustahkamlaş va modernizatsiya qiliş, ularni zamonaviy öquv-ilmiy laboratoriyalari, axborot-kommunikatsiya texnologiyalari bilan jihozlaş maqsadida Oliy ta'lim tizimini 2017-2021 yillarga möljallangan kompleks rivojlantiriş dasturi tasdiqlandi.
Dasturga muvofiq, 2017-2021 yillarda 48 ta oliy ta'lim muassasasida jami 180 ta öquv, ilmiy-laboratoriya binosi, sport inşootlari va ijtimoiy-muhandislik infratuzilmalari obektlarida quriliş, rekonstruksiya va kapital ta'mirlaş işlari olib boriladi. Şuningdek, 53 ta oliy ta'lim muassasasida 400 ta öquv laboratoriyasi bosqiçma-bosqiç eng zamonaviy öquv-laboratoriya uskunalari bilan jihozlanadi, 7 ta oliy ta'lim muassasasida barça oliy ta'lim muassasalari özaro hamkorlikda foydalanadigan ilmiy laboratoriyalar taşkil etiladi.
Qarorning muhim ahamiyatini körsatadigan yana bir jihat şundan iboratki, mamlakatimiz Prezidenti tomonidan har bir oliy ta'lim muassasasi böyiça quyidagi konkret parametr va körsatkiçlarni öz içiga olgan manzilli rivojlantiriş dasturlari tasdiqlandi:
oliy ta'lim tizimida yangi ta'lim ixtisoslik yönalişlari va mutaxassisliklarning, şuningdek, iqtisodiyot sohalari va hududlarni kompleks rivojlantirişning joriy va istiqboldagi ehtiyojlaridan kelib çiqqan holda işlab çiqilgan va bakalavriat va magistraturaga talabalar qabul qilişning umumiy körsatkiçlarini 2021 yilgaça bosqiçma-bosqiç ravişda 18 foizgaça oşirişni nazarda tutadigan 2017-2021 yillarga möljallangan parametr va körsatkiçlari;
öquv binolari, talabalar turar-joylari, axborot-resurs markazlari va boşqa obektlarni quriş, rekonstruksiya qiliş va kapital ta'mirlaş hisobidan yangi öquv örinlarini taşkil etiş, yangi öquv-laboratoriya komplekslarini sotib oliş, auditoriyalarni kompyuter texnikasi bilan jihozlaş;
professor-öqituvçilarning kasb mahoratini, pedagog xodimlarning malakasini oşiriş, şuningdek, ularning xorijiy hamkor oliy öquv yurtlarida malaka oşirişi, magistratura, doktoranturada ta'lim olişi, hamda respublikamizning tayanç oliy öquv yurtlari qoşida qayta tayyorgarlikdan ötişi va malaka oşirişi.
Mazkur dasturda asosan mamlakatimizning har bir oliy ta'lim muassasasi bilan AQŞ, Buyuk Britaniya, Fransiya, Italiya, Niderlandiya, Rossiya, Yaponiya, Janubiy Koreya, Xitoy va şu kabi boşqa davlatlarning yetakçi ilmiy-ta'lim muassasalari bilan hamkorlik aloqalarining örnatilgani öta muhim ahamiyat kasb etadi. Şu asosda har yili 350 nafardan ortiq xorijlik yuqori malakali pedagog va olimlarning mamlakatimiz oliy öquv yurtlariga öquv jarayoniga jalb etilişi közda tutilmoqda.
Amaliyot şuni körsatmoqdaki, oliy ta'lim muassasalari pedagog xodimlarining mehnatiga haq tölaş böyiça amaldagi tizimni jiddiy takomillaştiriş va bu borada moddiy rağbatlantirişning yangi mexanizmlarini joriy etişga ehtiyoj sezilmoqda. Şu munosabat bilan Özbekiston Respublikasining Moliya vazirligi, Oliy va örta maxsus ta'lim vazirligi, Mehnat vazirligi, Soğliqni saqlaş vazirligi va Xalq ta'lim vazirligiga uç oy muddatda ilğor xalqaro tajribadan kelib çiqib, oliy öquv yurtlari pedagog xodimlariga ularning kasb mahorati, faoliyatidagi yuqori natijadorlik va tarbiyaviy sohadagi samarali iştirokini inobatga olib, ustama haq tölaşni belgilaş tizimi böyiça Vazirlar Mahkamasiga takliflar kiritiş vazifasi topşirildi.
Qarorga muvofiq, Vazirlar Mahkamasiga ikki oy muddatda iqtidorli yoş pedagog va ilmiy xodimlarning malakasini oşiriş böyiça Özbekiston Respublikasi Prezidentining “Iste'dod” jamğarmasi faoliyatini tubdan qayta körib çiqiş, xorijiy ta'lim muassasalari va ilmiy markazlarida ilmiy-pedagog xodimlarning malaka oşirişi va qayta tayyorgarlikdan ötişini, oliy ta'lim muassasalari bitiruvçilarining PhD dasturi va ularning magistraturada öqişini taşkil etiş böyiça çora-tadbirlar közda tutilgan takliflar kiritiş topşirilmoqda.
Ta'kidlaş joizki, oliy ta'lim muassasalarining ilmiy salohiyatini mustahkamlaş maqsadida korxonalarning buyurtmasiga asosan amaliy va innovatsion ilmiy-tadqiqot va tajriba-konstruktorlik faoliyatini amalga oşiradigan ta'lim va ilmiy-tadqiqot muassasalari yuridik şaxslardan olinadigan daromad soliğidan, yagona soliq tölovidan, maqsadli davlat jamğarmalariga majburiy tölov va qöşimça qiymat soliğidan ozod qilindi.
Ta'lim-tarbiya jarayonlarining sifati ustidan samarali davlat nazoratini örnatiş maqsadida Vazirlar Mahkamasi huzurida Ta'lim sifatini nazorat qiliş böyiça davlat inspeksiyasi taşkil etiladi. Uning asosiy vazifasi – ta'lim-tarbiya jarayoni, professor-öqituvçilar tarkibi, ta'lim tizimida kadrlar tayyorlaş va ularning malakasini oşiriş sifati hamda mulkçilik şakli va idoraviy böysunişidan qat'i nazar, ta'lim muassasalarini attestatsiya va davlat akkreditatsiyasidan ötkaziş, ta'lim-tarbiya sifatini nazorat qiliş böyiça davlat siyosatini amalga oşirişdan iborat.
Oliy ta'lim tizimini 2017-2021 yillarga möljallangan kompleks rivojlantiriş dasturini amalga oşiriş uçun yönaltiriladigan moliyaviy mablağlar 1,7 trillion sömdan ziyod bölib, ulardan 1,2 trillion sömi öquv-laboratoriya binolari, sport zallari va talabalar turar-joylarini rekonstruksiya qiliş va kapital ta'mirlaşga, 500 milliard sömdan ortiq mablağ esa öquv-laboratoriya uskunalari, mebel va inventar bilan ta'minlaş, umumiy tartibda foydalanişga möljallangan, barça ta'lim muassasalariga xizmat körsatadigan laboratoriya komplekslarini taşkil etiş hamda axborot-kommunikatsiya texnologiyalarini rivojlantirişga sarflanadi.
Özbekiston Respublikasi Prezidentining “Oliy ta'lim tizimini yanada rivojlantiriş çora-tadbirlari töğrisida”gi qarori uzluksiz ta'lim tizimini rivojlantiriş, mamlakatimizning izçil rivojlanib borayotgan iqtisodiyotini yuqori malakali kadrlar bilan ta'minlaş, barça hududlar va tarmoqlarni strategik jihatdan kompleks rivojlantiriş masalalarini hal qiliş borasida oliy ta'lim tizimi iştirokini kengaytiriş yölidagi yana bir muhim amaliy qadamdir.
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Pauzasiz endoskopiya: muolaja xonasi eşigi ortida nimalar sodir böladi?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi
Central Asia International Hardware Expo - Markaziy Osiyo quriliş asboblari, uskunalari va mahkamlaş buyumlari bozoriga töğridan-töğri çiqiş imkoniyati
Özbekiston volframi xalqaro eʼtirofga sazovor böldi
Puçon va KT&G Yaşil taşabbusni boşlamoqda
Laboratoriya sokinligining ham harorati bor: Özbekiston uçun Smolensk uskunalari
Uztelecom tarmoği modernizatsiyasi: yölning 90 foizi ortda qoldi. Oldinda yana qanday işlar bor?
Pauzasiz endoskopiya: muolaja xonasi eşigi ortida nimalar sodir böladi?
Yiliga 25 mingdan ortiq yangi uskuna: Özbekistonda $50 mln investitsiya hisobidan “NURA Electric” elektrotexnika majmuasi işga tuşirildi