Endi Rossiya bilan ham o‘zaro huquqiy yordam ko‘rsatishda tegishli organlar orqali aloqalarni amalga oshirish imkoni yaratiladi - Alisher Kurmanov

Oliy Majlis Senatining yigirma to‘rtinchi yalpi majlisida “1993 yil 22 yanvardagi Fuqarolik, oilaviy va jinoiy ishlar bo‘yicha huquqiy yordam hamda huquqiy munosabatlar to‘g‘risidagi Konvensiyaga doir Bayonnomani (Moskva, 1997 yil 28 mart) ratifikatsiya qilish haqida”gi O‘zbekiston Respublikasi Qonuni ma'qullangan edi. Kuni kecha O‘zbekiston Respublikasi prezidenti mazkur Qonunni imzoladi.

Oliy Majlis Senati Xalqaro munosabatlar, tashqi iqtisodiy aloqalar, xorijiy investitsiyalar va turizm masalalari qo‘mitasi raisi Alisher Kurmanovning yozishicha, ushbu Qonun O‘zbekiston bilan Mustaqil Davlatlar Hamdo‘stligi mamlakatlari o‘rtasidagi fuqarolik, oilaviy va jinoiy ishlar bo‘yicha huquqiy yordam va huquqiy munosabatlarni mutlaqo yangi bosqichga ko‘tarib, ularni yanada batafsilroq tartibga solishni nazarda tutadi.

O‘zbekiston Respublikasi Oliy Majlisi Senati tomonidan 2019 yil 24 avgust kuni “Fuqarolik, oilaviy va jinoiy ishlar bo‘yicha huquqiy yordam va huquqiy munosabatlar to‘g‘risidagi Konvensiyaga (Kishinev, 2002 yil 7 oktabr) O‘zbekiston Respublikasining qo‘shilishi haqida”gi Qonun ma'qullangan edi. Bu Ozarboyjon, Qozog‘iston, Qirg‘iziston Respublikasi, Armaniston, Ukraina, Tojikiston, Gruziya va Moldova davlatlarining vakolatli organlari bilan birgalikda o‘zlarining markaziy, hududiy va boshqa organlari orqali hamkorlik qilishi uchun huquqiy asoslar yaratishga imkon bergan.

Biroq ushbu Qonun talablari O‘zbekiston Respublikasi va Rossiya Federatsiyasi o‘rtasidagi munosabatlarga tatbiq etilmaydi, chunki Rossiya Federatsiyasi 2002 yil 7 oktyabrda Kishinevda imzolangan Fuqarolik, oilaviy va jinoiy ishlar bo‘yicha huquqiy yordam va huquqiy munosabatlar to‘g‘risidagi Konvensiyaning (Minsk konvensiyasi) ishtirokchisi hisoblanmaydi.

Murojaatlarning aksariyat qismi, 75 foiziga yaqini Minsk konvensiyasi doirasidagilar, Rossiya Federatsiyasidan kelib tushayotgan so‘rovlar bo‘lganligi sababli O‘zbekistonning Rossiya bilan bu yo‘nalishdagi aloqalarni amalga oshirish imkoniyati yo‘q edi. Bugungi kunda Minsk konvensiyasining 1997 yil 28 martdagi Bayonnomasini ratifikatsiya qilgan Armaniston, Belarus, Qozog‘iston, Moldova, Rossiya, Tojikiston va Ukraina o‘z hududiy organlariga davlatlararo hamkorlik qilish vakolatlarini bergan. Bunday holda talab qilinadigan hujjatlar so‘ralayotgan davlatlarga uch-to‘rt oy mobaynida borib tushadi.

1997 yil 28 martdagi Minsk konvensiyasining Bayonnomasini ratifikatsiya qilmagan MDH davlatlari hududlaridan hujjatlar talab qilinganda bunday hujjatni olish muddati oshadi va o‘rtacha o‘n oydan bir yilgacha muddatni tashkil etadi.

Qonun Armaniston, Belarus, Qozog‘iston, Moldova, Tojikiston, Ukraina kabi mamlakatlar bilan bir qatorda, endilikda Rossiya bilan ham o‘zaro huquqiy yordam ko‘rsatish masalalarida tegishli mutasaddi organlar orqali bevosita o‘zaro aloqalarni amalga oshirish imkonini yaratadi.

Yana bir e'tiborli jihat. Konvensiyaga a'zo mamlakatlar o‘rtasida huquqiy yordam ko‘rsatish masalalariga tegishli hujjatlarning kelib tushishi va ularni ko‘rib chiqish jarayonlarining tezkorligi ta'minlanadi.

Mazkur xalqaro hujjat chet elda istiqomat qiluvchi fuqarolarimizning haq-huquqlarini yanada mustahkamlab, sohadagi vakolatli organning huquqiy yordam so‘rovlari bilan ishlash jarayoni samaradorligini yanada yaxshilashga xizmat qiladi.