Qizaloq va ayiq voqeasi: ayol nega bolasini yirtqiç çangaliga taşlagan?
|05:43 / 31.01.2022106 03716 min
Toşkent hayvonot boğida ayol kişi uç yoşli qizçasini ayiq qafasiga taşlab yuborgani aks etgan video internetni «portlatdi». Videoda bola ehtiyotsizlik oqibatida emas, çindan ham qasddan yirtqiç hayvon saqlanadigan joyga taşlab yuborilgani, hayvonot boğini aylanib yurgan odamlar ayolni bu işdan qaytarişga uringani, ammo ular yordamga keç qolgani körinadi.
Dastlabki maqolamizda ayol bir neça yildan buyon ruhiy kasalliklar böyiça dispanser hisobida turişi haqida aytgandik. Bola ayiq saqlanadigan volerga sovuqqonlik bilan taşlab yuborilgani, qolaversa, ayolning keyingi harakatlari ham uning ruhiyati joyida bölmaganini körsatib turibdi.
Xöş, ayolning ruhiyati şu darajada buzilişiga nimalar sabab bölgan? Uning ruhiyatidagi muammolar qaçon boşlangan? Ijtimoiy tarmoqlarda yozişayotganidek, u çindan ham farzandlariga mehrsizmi? Nima uçun qizçaning otasi voqea şu darajada şov-şuv bölgan esa-da, haligaça şifoxonaga kelib farzandi holidan xabar olgani yöq?
3 yoş-u 3 oylik Zarina Ahadova, jabrlanuvçi Foto: KUN.UZ
Biz ana şu savollarga javob qidirib kördik. Onaning öz jigarbandini yirtqiç hayvon qafasiga uloqtirganini heç narsa bilan oqlab bölmaydi, albatta. Biroq voqeaning köpçilik e’tibor qilmagan tafsilotlari paydo böldi. Biz bularni imkon qadar örgandik.
«Kuyovim qizimni köp kaltaklardi»
Hayvonot boğidagi voqea ortidan ehtiyot çorasi sifatida qamoqqa olingan ayolning ismi Zilola Tölaganova. U 30 yoşda. Otasi Yöldoş Tölaganov qizining oilasi bir neça yildan buyon notinç ekani, turmuş örtoği bilan munosabatlarida muammolar borligi sababli ançadan buyon ota uyida yaşab kelişini aytadi. Uning sözlariga köra, barça muammo qudasining ölimidan keyin boşlangan:
– Qizim oila qurganiga yetti yildan oşgan, ikki nafar farzandi bor. Katta nevaram Dadaxon 6 yoşni töldirib, bu yil yettiga ötdi. Kiçkina nevaram Zarina 3 yoş-u 3 oylik.
Qizim qaynotasi hayot bölgan paytda ikki yil yaxşi yaşadi. Qaynotasi olamdan ötganidan söng turmuşida muammolar paydo böla boşladi. Erining «hunarlari» çiqdi, oilasida halovat yöqoldi. Kuyov qizimni tez-tez uyimizga jönatib yuborişni odat qildi.
Mavzuga oid
Qaynotasi tirikligida qizim 2-3 oylab uyga kelmasdi. Nevaralarimizni çaqirganimizdayam zörğa kelib-ketardi. Qaynotasining ma’rakalaridan söng biznikiga keldi, oradan 4 kun ötsa ham uyiga ketavermagaç, könglim nimadandir ğaş bölib ayolimdan tinçlikmikan deb söradim.
Ayolim magistraturasining yarim yillik kontrakt puli tölanmagan ekan, uyidagilari pul yöq deyişibdi, şunga siqilib ötiribdi deb aytdi. Öğlim singlisiga 8 million söm bervordi, borib öqişining pulini tölab keldi. Şundan keyin tinçib ketarmikin degandik, aksi böldi.
Qizim şamollab qolsayam qaynonasi, eri biznikiga jönatvoraverdi. Kelinni odam örnida körib davolatiş degan narsa yöq. Xöp, dedik, sabr qildik. Özimiz davolatib uyiga qaytarvoramiz. Köp ötmay yana qaytib kelib uzoq vaqt qolib ketadigan böldi.
Qudalarimiz Mevazordagi hovlisini sotişgaç, Sergelidan kuyovimiz uçun yangi dom olişgan. Lekin uy kuyovning nomiga emas, onasining nomiga rasmiylaştirilgan. Yangi uyda ikki oyça yaşaşdi xolos. Keyin kuyov xotinini köçaga quvib soldi.
Ayolim qudasiga, kuyovimga Xudoning zorini qildi. Qizimni uylaridan haydaganda mahalladagilar, «uçastkavoy»lar ham voqeaga guvoh bölişgan, ular ham kuyovimizni bu işdan qaytarişga harakat qilişgan. Heç kimning gapi kor qilmagan. Qizim köçada qolgandan keyin borib ayolim uyimizga olib keldi. Şundan beri kuyov biror marta bolalaridan kelib xabar olgani yöq», dedi ayolning otasi.
«Qizim oliy ma’lumotli, ikkita diplomi bor»
Ota qizining oliy ma’lumotli ekani, ikkita diplomi borligini aytadi. Zilola Tölaganova Kamoliddin Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn institutini tamomlagan. Bakalavrda boşqa yönalişda, magistratura bosqiçida boşqa yönalişda tahsil olgan. Ota Zilola kelin bölib tuşganidan söng magistraturaga kontrakt asosida öqişga kirgani, şu payt qudasi kelinini qöllab-quvvatlaganini aytadi.
– Qizim oliy ma’lumotli, ikkita diplomi bor. Kamoliddin Behzod nomidagi Milliy rassomlik va dizayn institutini tamomlagan. Bakalavrda boşqa yönalişda, magistratura bosqiçida boşqa yönalişda tahsil olgan.
Kelin bölib tuşgan paytda magistraturaga kontraktga öqişga kirib qoldi. Şartnoma pulini nima qilamiz, ada, deb mendan maslahat söraganda, sen endi öşa yoqning odamisan, qaynotangga aytgin. Ular istaşsa seni öqitişadi. Bölmasa öqişingni yiğiştirasan, ular nima desa şu böladi, deb aytgandim.
Öqişga kirganini qaynotasiga aytgan ekan, u menga qönğiroq qildi, kelinimni özim öqitaman, bolalarimning heç biri öqimadi, katta kelinlarim ham öqimagan, ayolim ham oliy ma’lumotli emas, şu kelinimni özim öqitaman, sizlardan heç narsa kerakmas, bu narsani öylamanglar, dedi rahmatli va sözining ustidan çiqib, kontrakt pulini tölab qizimni öqitdi.
Magistraturani tugatadigan yili qaynotasi ötib qoldi. Şundan keyin oiladagi muhit izdan çiqib ketdi.
«Kuyov şunça paytdan beri biznikida yaşayotgan bolalaridan xabar olgani yöq»
Yöldoş Tölaganovning aytişiça, qizi Zilola bundan buyoğiga tinç hayot keçiriş maqsadida eri bilan ajraşiş uçun fuqarolik sudiga da’vo arizasi bilan murojaat qiladi. Ajablanarlisi şundaki, xotinini uydan quvib solgan er sudda ajraşiş niyati yöqligi, aksinça, farzandlarini yetim qilişni istamasligini aytadi. Tabiiyki, bu gapi bilan u sudyani işontirgan va ajrim amalga oşmagan. Sudya er-xotin ayni paytda birga yaşamayotganini inobatga olib, otaga bolalarning ta’minoti uçun aliment tölaş majburiyatini ham yuklatmagan.
– Sudda kuyov ajraşmayman, bolalarimni yetim qilmayman, deb turib oldi. Yöqsa xotinini haydab yuborgan özi, biz uning oilasini buzib, qizimizni olib kelganimiz yöq.
Köpçilikning sevimli qahramoniga aylanib ulgurgan Zuzu laqabli ayiq Foto: KUN.UZ
Agar bolalarini öylayotgan ekan, nega şu paytga biror marta ularning holidan kelib xabar olmadi? Mayli, narsa kötarib kelmasin, özi kelib ketsa böladi-ku?! Yaşamoqçi bölsa xotinini olib ketsa bölardi-ku şu paytgaça. Şunçaki aliment tölaşdan qoçib vaqtni çözib sudniyam öyin qilib yuribdi.
Sudya ham masalani uzil-kesil hal qilib bermadi. Kuyov bolalari uçun na aliment tölayapti, na birga yaşayapti va na ajraşyapti. Agar ajrim bölganida, qizimiz bu holga tuşib qolmasmidi. Allaqaçon tengini topib uzatvorarmidik. Bolalarini özimiz katta qilib olaverardik agar yangi joydagilari qabul qilmaganda ham.
«Eri pullarini olib qöyavergan, noutbukini ham sotib yuborgan»
Yaqinlarining aytişiça, Toşkent hayvonot boğida röy bergan voqeadan bir-bir neça kun oldin eri Zilolaga qönğiroq qilib, ataylab ruhiyatiga ta’sir qiladigan gaplarni gapirgan. Otasi aynan telefondagi suhbatdan söng ruhiyatida özgariş bölgan deb taxmin qilmoqda.
– Oilasidagi kelişmovçiliklardan keyin qizim stressga tuşib qolgani uçun uni davolatdik. Birinçi marta ikki yilça oldin davolanib çiqdi. Eri urib-kaltaklar ekan, şuning ta’sirida şu dardga çalindi. Turmuşga uzatganimizda soppa-soğ edi.
Oxirgi marta ikki oy oldin davolanib çiqqandi. Şifokorlar olti oyga yaqin qolganda yana kelasizlar deyişgandi. Bir yilda ikki marta davolanib turadi.
Eri bilan birga yaşaşganda u har kuni qizimning sumkasidan pullarini olib qöyarkan. Oyligi yaxşi edi, ikkita joyda işlardi. Ham institutda dars berardi, ham naşriyotda kitoblarning muqovasini çizib berardi, içki bezaklarini tayyorlardi, dizayner edi. Topgan pulini eri olib qöyavergan. Hatto asosiy iş quroli bölgan noutbukiniyam köçaga olib çiqib sotib yuborgan.
Davolangandan keyin darhol işga çiqaman dedi. Ötgan kuni bozorga tuşib 8 million sömga öziga noutbuk olib çiqdi. Yangi haftadan işni boşlamoqçi edi. Uydanam iş qilaman degan rejalari bor edi.
Foto: KUN.UZ
Bu işlar tösatdan sodir böldi, özimiz ham tuşunmay qoldik. Dorixonaga çiqib kelaman deb ketgandi. Şifokorlar dorisini vaqtida içib tursa, hammasi yaxşi bölardi deb aytgandi. Menimça, u dorilarini içmay qöygan. Uydan çiqib boğçaga borgan va doktorga oboraman deb ularni olib töğri hayvonot boğiga olib ketibdi. Bu haqda na menga, na ayolimga aytgani yöq.
Şu voqeadan tört kun oldin kuyov telefon qilib asabiga tekkan. Hozirgi holingdan battar qilaman deb aytgan. Jinni bölib qolsang ham sen bilan ajraşmayman, uyda olib ötiraman deb aytgan. Bu gaplar unga qattiq ta’sir qilgan körinadi.
Yöqsa qizim bolalarini juda yaxşi körardi. Ularga juda mehribon edi. Bölgan işlar biz uçun nihoyatda kutilmagan voqea böldi. Jahli çiqqanda, asabiylaşganda yoki davolaniş muddati yaqinlaşganda ham heç qaçon bolalariga qöl kötarmagan, ularni urib kaltaklamagan. Ğazabini bizga soçişi mumkin edi, lekin bolalariga emas.
Kaltak boşimizda sinmasa böldi qabilidagi bayonot
Şov-şuvli voqea sodir bölganidan söng huquq-tartibot organlari ayolning katta farzandi – 6 yaşar öğli Dadaxonni ham kelib olib ketişgan. Bola to tergov yakuniga qadar vasiylik organi qaramoğida bölişi aytilmoqda. Röy bergan voqea ham fojiadan öziga kelib ulgurmagan Yöldoş ota va yaqinlarini karaxt qilib qöygan.
Zilola Tölaganova ota-onasi bilan 2021 yilning dekabrida Sergeli tumanining Fayzli mahallasiga köçib kelişgan. Bungaça esa ota-onasi Toşkent viloyati Zangiota tumani Nazarbek qörğonidagi ijara uyda yaşaşgan. «Fayzli» mahallasi raisi Saida Isayeva Tölaganovlarning mahallaga köçib kelganiga bir yarim oy bölgani, biroq Zilolaning ruhiy kasalliklar dispanserida röyxatda turişini bilmagani, bu haqda mahallaga heç qanday ma’lumotnoma taqdim etilmaganini aytmoqda.
Holat böyiça Toşkent şahar Mahalla va oilani qöllab-quvvatlaş boşqarmasining bayonotida Zilola Tölaganova eri bilan Sergeli tumanidagi «Yangi Bunyodobod» mahallasida ijarada birga yaşagani, mahalla raisi, xotin-qizlar masalalari böyiça inspektor tomonidan oilani yaraştiriş çoralari körilgani ta’kidlanadi.
Boşqarmaning işontirişiça, Zilola Tölaganova «Ayollar daftari»ga kiritilgan. Biroq uning yaqinlari, hamkasblari Kun.uz’ga bu yolğon ma’lumot ekanini aytişmoqda. Zilolani yaqindan tanigan insonlarning sözlariga köra, u uy-joy masalasida bir neça marta mahalla fuqarolar yiğini, tuman hokimligiga murojaat qilgan. Lekin uşbu murojaatlaridan natija bölmagan.Mahalla va oilani qöllab-quvvatlaş boşqarmasi bu bayonoti köproq kaltakning bir uçi özlarining boşiga kelib tuşişi oldini oliş, özlariga gard yuqtirmaslikka urinişga öxşaydi.
Foto: KUN.UZ
Yöldoş Tölaganov kuyovi qizini muttasil urib, kaltaklab kelganini aytadi. Zilolani yaqindan tanigan insonlar ham u eri turli yöllar bilan ruhan ezib, xörlab, masxaralab kelganini aytib bergani haqida yozişmoqda. Biroq ayolga heç qanday himoya orderi berilmagan, mas’ullar oiladagi nizoni yuzaki örganiş bilangina kifoyalangan. Bularning barçasi mudhiş jinoyat sodir bölişiga olib kelgan.
Qolaversa, ruhiy kasalliklar dispanserida röyxatda turgan ayol nima uçun faqat yilda ikki bor davolaniş bilan kifoyalangani, nega u bilan psixologlar muttasil işlamagani, ruhiy xastaligi bor ayolni jamiyatga moslaştiriş, ruhiyatidagi oğriqlardan qutqariş çoralari körilmagani qator savollarni keltirib çiqarmoqda.
Bundan taşqari, inqiroz yoqasidagi, tiklanişi dargumon bölgan oila vakillari nega ajratib yuborilmagani, işni körib çiqqan sudya nima uçun ayolning vajlariga quloq tutmagani, bu jarayonda vaziyatdan yaxşi xabardor bölgan mahalla raislari, xotin-qizlar böyiça maslahatçilar taşabbusni qölga olib, bor gapni röyirost aytişmagani ham tizimda kamçiliklar borligini körsatmoqda.
Voqea tarixi
28 yanvar kuni soat taxminan 12:00lar atrofida noma’lum ayol kiçkina qizçani Toşkent hayvonot boğining Zuzu laqabli ayiq saqlanadigan voleriga taşlab yuboradi. Bu voqeani ötkinçilar körib qolib, hayvonot boğining xavfsizlik bölimi xodimi Ergaş Mamatovga xabar berişadi. U öz navbatida hayvonot boğining Yirtqiçlar bölimi mudiri Nodir Bahromovga telefon qilib, sodir bölgan hodisa haqida axborot beradi.
Mas’ul xodimlarning zudlik bilan körgan çora-tadbirlari natijasida qizça voler içidagi hovuzga qulaganidan 2,5 daqiqa ötib Zuzu içki qafasga kiritiladi va xodimlar boşqa eşikdan volerga kirib, qizçani olib çiqişadi.
Foto: KUN.UZ
Jabrlanuvçiga hayvonot boği hamşirasi tomonidan birinçi yordam körsatiladi. Söngra u tez tibbiy yordam xizmati maşinasida şifoxonaga olib ketiladi.
Suriştiruvlar davomida jabrlanuvçi 3 yoş-u 3 oylik Zarina Ahadova ekani, qizçani volerga taşlab yuborgan ayol esa uning 30 yoşdagi onasi Zilola Tölaganova ekani oydinlaşdi. Kun.uz öz manbalari orqali ayolning bir neça yildan buyon ruhiy kasalliklar dispanserida röyxatda turişini aniqladi.
Respublika şoşilinç tibbiy yordam ilmiy markazi tomonidan ötkazilgan rentgenologik, tomografiya tekşiruvlaridan söng bolaga oçiq boş miya jarohati va boş miya çayqalişi taşxislari qöyiladi. Şifoxonaga olib kelingan vaqtda 5 metr balandlikdan beton qoplamali beton yuzaga yiqilgan bolaning boşi yorilgan, şuningdek, yuz qismida ham jarohat borligi ma’lum böldi. Bir kun reanimatsiya bölimida muolaja olgan bola ertasi kuni Bolalar jarohatlari xirurgiyasi va neyroxirurgiya bölimiga ötkaziladi. Mutaxassislarga köra, bolaning holati örta oğir, huşi özida.
Foto: KUN.UZ
Yunusobod tumani prokuraturasi tergovçisi Otabek Bozorovga köra, mazkur holat yuzasidan Yunusobod tumani prokuraturasi tomonidan Jinoyat kodeksining 25-, 97-moddasi 2-qismi “v” bandi (Qasddan odam öldiriş) bilan jinoyat işi qözğatilgan, hozirgi kunda tergov harakatlari olib borilmoqda. Ona ehtiyot çorasi sifatida qamoqqa olingan.
Nodir Bahromovning aytişiça, 24 yil avval oçilgan Toşkent hayvonot boğida bunday voqea şu paytgaça kuzatilmagan. Zuzu laqabli ayiq 2016 yilda tuğilgan, jinsi erkak. U bu yerga 2017 yilda Bokudagi hayvonot boğidan olib kelingan. Mutaxassis tabiatda erkak ayiq hatto özining bolalari uçrab qolsa, ularni yeb qöyişi yoki öldirişini aytib, Zuzu bolaga ziyon yetkazmagani Allohning marhamati ekanini ta’kidladi.
