YeI rasmiysi: Ukrainaga qarshi tajovuzda aybdorlar uchun tribunal gibridli bo‘ladi

Bryussel va G7 mamlakatlari Ukrainaga qarshi bosqinchilik jinoyati uchun aybdorlarni javobgarlikka tortishning eng real istiqboli gibridli tribunal bo‘lishiga ishonishga moyil, dedi 21 aprel, juma kuni YeIning yuqori martabali rasmiysi.

Uning aniqlik kiritishicha, Yevropa Ittifoqi xalqaro huquq sohasidagi ekspertlari fikricha, Ukraina yurisdiksiyasiga asoslangan xalqaro tribunal bu ishda adolatni ta’minlashning eng aniq variantidir. "Tribunal siyosiy imperativga xizmat qiladi, ya’ni aybdor javobgarlikka tortiladi", dedi rasmiy va Ukraina Rim statutini ratifikatsiya qilishi Yevropa Ittifoqi uchun juda muhim ekanligini qo‘shimcha qildi.

2022 yil oxirida Yevrokomissiya Rossiyaning Ukrainaga bo‘lgan tajovuzi jinoyatini ta’qib qilish uchun maxsus sud yaratishni taklif qildi. Ikkita variant ko‘rib chiqildi: ko‘p tomonlama shartnomaga asoslangan maxsus mustaqil xalqaro tribunal yoki "gibrid sud". Bunday sud Ukraina kabi ma’lum bir davlatning milliy yurisdiksiyasini va xalqaro huquqqa asoslangan jarayonni turli mamlakatlar sudyalari bilan birlashtirishi mumkin. Rossiya tomonidan sodir etilgan xalqaro jinoyatlar bo‘yicha tergovni Ukraina va Yevropa Ittifoqiga a’zo boshqa 14 davlat olib boradi.

Yevropa Komissiyasida ta’kidlanganidek, har ikkala variantni amalga oshirish BMT tomonidan kuchli qo‘llab-quvvatlashni talab qiladi. Bu mamlakatning eng yuqori siyosiy va harbiy rahbariyati bosqinchilik jinoyatlari uchun javobgar bo‘lishi bilan bog‘liq. Ammo u yurisdiksiyadan xalqaro immunitetga ega, ya’ni bunday tribunal uchun tajovuzkor davlat boshlig‘i, uning hukumati boshlig‘i va tashqi ishlar vaziri immunitetini olib tashlash kerak.