Muzqaymoq sotgan Rişarlison. Braziliyalikning aççiq va şirin xotiralari
|23:16 / 24.07.202320 69414 min
Ötgan mavsum Angliyada Rişarlison uçun u qadar muvaffaqiyatli keçmadi. «Tottenhem»ga ötgaç, Çempionlar Ligasida gollar urgan bölsa-da, aynan APLdagi gol uçun mavsum oxirigaça kutişga töğri keldi. Asosiy tarkib uçun raqobatda köp yutqazdi. Ammo braziliyalik futbolçi özi uçun eng yorqin lahzalarni topa olgani, quyidagi hikoyadan bizga ham ma’lum böladigan xarakteridan kelib çiqsak, yangi mavsumda barçasi boşqaça keçsa kerak. Keling, sözni Rişarlisonning öziga beraylik.
Foto: ThePlayersTribune
«Hayotimdagi eng uzun kun. Fizioterapiya xonasida kuçli oğriq ostida yolğiz yotibman. Boşim lanj, özimni zörğa kötara olaman – hamma qani? Heç qaçon maşğulot maydonçamizni bunaqa böş körmagandim.
Şifokorlar şoşilib u yoqdan bu yoqqa yurişibdi, birortasining men bilan gaplaşgisi yöq. Tahlil natijalari tört soat içida tayyor bölişini aytişgandi. Vaqtni qanday ötkazişni bilmay, «Tottenhem» maşğulot maydoniga kelgandim, zora bu yerda yigitlar bilan gaplaşib, könglim yozilsa...
Ammo heç kim yöq. Skanerdan keyingi ikki soat bir yilga çözilgandek. Be’mani oğriq esa, tobora kuçayib bormoqda. Aqlimni bir joyga yiğib, aynan qayerim oğriyotganini anglamoqçi bölaman. Boldirim. La’nati boldirim «Everton»ga qarşi öyinda jarohatlangandi. Lekin undan ham köra yuragim köproq oğriyotgandek. Yiğlab yuboraman. Axir jahon çempionatiga atigi bir oy qoldi!
Bu mening ilk mundialim. Uni ötkazib yuborişim aslo mumkin emas.
Axir ilk muhabbatni yöqotgandan keyin qanday yaşaysiz? Buni qanday yaşab ötiş mumkin? Axir keyingi jahon çempionati endi tört yildan keyin, balki men uçun umuman kelmasligi mumkin.
Balkim meni tuşunişingiz qiyindir, axir hali yoşman, faoliyatim yomon emas, dunyoning eng katta ligasida, katta klubda öynayapman. Bir paytlar orzu qilganimdan köproq narsaga egaman. Ammo agar jahon çempionatini ötkazib yuborsam, hammasi yöqoladi. Braziliyaliklar uçun doim şunaqa.
Esimda, birinçi çaqiruvimda AQŞ va Salvadorga qarşi ikkita örtoqlik öyinida 9-raqamda maydonga tuşgandim. Ronaldo, Kareka, Reynaldo, Tostaolar kiygan raqam. Katta mas’uliyat va ulkan quvonç. Odamni tentak qiladigan hissiyot. Endi jahon çempionatida Braziliya terma jamoasining töqqizligi bölişim kerak bölganida, mana bu jarohat. Jin ursin...
Dori ta’siridanmi, tuş köryapmanmi bilmayman, maşğulot maydonidagi kimsasiz xonadan tuğilgan şahrim Nova Venetsiyaga sayohat qilaman. Hammasi yorqin, iliq, rang-barang. Ehtimol men uxlab qolgandirman, tuş körayotgandirman. Nimalar bölyapti özi? Oğriq ham ötib ketdi. Juda bir iliq tuyğu qurşab oladi. Uy tafti. Bu eng yomon kunimda birinçi marta özimni qulay his qila boşladim. Iztiroblar örnini işonç egallaydi – yöq, ey boldirim, bilib qöy, sen meni birinçi muhabbatimdan, Braziliya terma jamoasi bilan visol onlaridan mahrum qila olmaysan.
Darhol yuzimga tabassum yuguradi. Mana Letisiya. Letisiya – hayotimdagi muhim inson. Mahallamizdagi boşqalar singari u ham oddiy, kambağal oiladan. Ammo uning köpçilikdan farqi, doim özida bor narsasi bilan baham körişni yaxşi köradi. Doimgidek, bu safar guruç sotib olaylikmi yoki ijara haqini tölaylikmi, deb boş qotirib turganimizda, meni quçoqlab, mehrini beradi. Rahmat, Letisiya, seni unutmayman. Sen dunyodagi eng yaxşi insonsan.
Mavzuga oid
Qanday qilib, maşğulot maydonidagi qayğuni taşlab, öz şahrimga borib qolganimni bilmayman. Lekin uyda böliş yaxşi. Nova Venetsiyada haliyam MakDonalds yöq. Xalqi kamtar va mehnatkaş. Ularning köpi Letisiyaga öxşaşadi, boşqalarga yordam qölini çöziş bilan baxt topişadi. Uyga qaytganimda hamma meni oğuşiga oladi.
Bilasizmi, meni töğri tuşunişingizni istardim, aslida televizorda yangiliklarni körsam, Braziliya haqida öqisam, meni qayğu çulğab oladi. Yurtimni qançalik sevmayin, jahlim ham çiqadi. Menimça, har bir braziliyalik qisman şunday. Braziliyalik bölişning quvonçi va azobini tuşuntiriş juda qiyin. Ilgari bu tuyğular bilan qanday yaşaşni bilmasdim, nima qilsam ham, heç narsani özgartira olmayman, deb öylardim. Ammo keyin özgardim. Be’maniliklarni qabul qila olmasligimni tuşundim, endi doim aralaşaman, fikrimni bildiraman.
Braziliyada muhtoj insonlar juda köp. Ular uçun jahon çempionati xuddi bir romantik filmdek. Futbol ular uçun özgaça bir alohida sehrli olam. Endi tasavvur qiling, Braziliyada heç kim oç qolmasa, vaksina yetişmovçiligi tufayli bolalar ölmasa, heç kim köçada uxlamasa, barça bolalar maktabga borsa, mahalliy aholi öz yerlaridagi oltin qaziş işlarida ölim topmasa, şunçaki tasavvur qilib köring.
Şu darajaga yetdimki, endi bu işlarga befarq böla olmayman. Men qayerda bölişimdan qat’i nazar, Letisiya va unga öxşaş insonlarni unutmasligim şart.
«Öğlim» – derdi otam – «jahon çempionati paytida barça odamlar köçalarni bezaş, devorlarni böyaş uçun yiğilişadi. Şu paytda boy va kambağal örtasidagi tafovut kamayadi, hamma birgalikda baxtli Braziliyaga işonişni boşlaydi. Bu hayotdagi eng muhim onlar. Va faqat tört yilda bir marta sodir böladi».
Öşa paytlari töqqiz yoşda edim. Dadam qandaydir sehrli olamni tasvirlab berayotganga öxşardi.
«Jahon çempionatida ğalaba qozoniş kerakmi? Öğlim, bu bizga orzu qilişda davom etişimiz uçun berilgan çiptaga öxşaydi. Bittasini yöqotdingizmi, endi yana dahşatli tuşga, tört yillik uyquga ketasiz. Katta bölganingda buni özing tuşunib olasan»
2006 yil edi. Ronaldo, Kaka, Adriano, Ronaldino. U paytlarda men qahva dalalarida bobomga yordam berardim. Keyin esa, işçilarga muzqaymoq sotayotganim, döstlarim bilan daryoda çömilib yurganimni köraman. Kuçli jala quygan, oqim juda kuçli, biz bolalar bilan katta maşina şinasida suzib borardik.
Men ön olti yoşga tölganimda ota-onam allaqaçon ajraşgan edi. Onam boşqa erga tegdi va uning uyiga köçib ötdi. Ögay otam meni qabul qilmadi. Ular bilan yaşaşimni istamadi. Birdaniga yolğiz qolgandim. Dadamning oldiga borişim mumkin, töğri, lekin u uzoqroqda yaşardi, agar u yerga ketsam, futboldan voz keçişga majbur bölardim. Öşanda hayotimning eng muhim qarorini qabul qildim – ilk muhabbatim bilan qolişni tanladim.
Toğamning eşigini taqillatdim.
«Toğa, uyingizda bir muddat qolişimga ruxsat bering. Ovqatlantirişingiz şart emas. Uxlaş uçun joy bölsa kifoya»
Toğam uyiga kirgizdi. Uning ham köp narsasi yöq edi, ammo borini men bilan baham kördi. Şuning uçun ham uyga kelganimda Braziliyaning şu tarafini köriş meni juda xafa qiladi. Mamlakatimning bu tomonida odamlar şunçalik umidsizki, hatto ovqat va suyak qoldiqlari qidirib, çiqindi titişga ham majbur bölişadi. Ğazablanaman. Hatto buni oddiy qabul qilib, befarq böladigan hamyurtlarimdan ham aççiğim keladi.
Toğamning uyida men yupun töşakda uxlardim. Ertangi kunimni, meni qanday taqdir kutayotganini tasavvur qilardim. Toğamnikida bir oyça yaşagaç, hayotim özgara boşladi. Bir kuni futbol maktabimizdagi murabbiy kelib, «Atletiko Mineyro»da sinovdan ötiş imkoniyati paydo bölganini aytib keldi. Xohlasam, yordam berişga tayyor ekan.
Oxir-oqibat hammasi amalga oşdi. 17 yoşgaça bölgan ösmirlar örtasidagi ştat finali uçun jamoaga qöşildim. «Atletiko»ga qarşi öyinda ğalaba golini urdim va biz çempion böldik. Keyin «Fluminense», keyin birdaniga, köz oçib yumgunça, dunyoning narigi çekkasida, «Uotford» tarkibidaman, «Etihad» stadioni tunnelida şu paytgaça televizor va pleysteyşnlarda körib yurganim Kun Aguero va Kevin de Bryuyne bilan yonma-yon turibman...
«Uyğon, Rişi, tahlil javoblari çiqdi!»
Jin ursin, bu şifokor.
«Nima böldi, doktor? Bu jiddiymi? Tezroq ayting, iltimos. Jahon çempionatini ötkazib yuboramanmi?»
«Ikki haftalik tiklaniş va siz öynaşga tayyorsiz»
«Qasam içasizmi?»
Bilasizmi, inglizlar juda rasmiy va jiddiy odamlar. Lekin agar yiğlab yubormaganimda, şifokorni öpgan bölardim. Hahaha!
Qatar. 24 noyabr. «Lusayl» stadioni.
Ney va Vini çap tomonda bir-birlariga töp uzatişmoqda. Men jarima maydonida ikki serbiyalik himoyaçidan qutuliş yöllarini izlayapman. Ikkovi ham baland böyli, baquvvat. Vini tezlaşa boşladi. Qani, ketdik. U butsasining taşqi tomoni bilan töpni silliq uzatdi. Hammasi oson, hozir maşğulotlardagidek töpni qabul qilib, zarba beraman. Ey Xudo, yordam ber. Töp himoyaçining oyoğiga tegib yönalişini özgartirdi va boşqa tomonga keta boşladi. Hey, töp, buyoqqa kel, qani! Qoçma mendan, sevgilim! Sen kabi men ham yuksaklikka erişay, iltimos! Buum. Nima?
Foto: Peter Cziborra / Reuters / Scanpix / LETA
Gooool!
Ajoyib!
Ey Xudo, jahon çempionatida şunday gol uramanmi?! Xudoyim, xudoyim!
Bu odamlarning hammasi menga qarab turibdi. Yiğlay olmayapman. Otam qani? Men uni quçmoqçiman. Menga jahon çempionati nima ekanini tuşuntirib bergani uçun rahmat aytmoqçiman. Qayerdasan, dada! Olomon orasidan uni topa olmadim. Bu yaxşilikkadir. Jamoadoşlarimning oğuşida men otam, Letisiya, bobom, toğam, döstlarim, Ronaldu, Kareka, Reynaldo va Tostaolar bilan quçoqlaşayotgandekman.
Foto: ThePlayersTribune
Men Braziliyani sevaman. Men braziliyalik bölişni sevaman!
Bunday hayajonli lahzalarda keçmişdagi köp voqealar xayolingizda jonlanişi ajablanarli. Futbol öynayapman-u, gol urganimdan to öyin oxirigaça bir qança narsalar haqida öyladim. Bir paytlar, hali futbolçi bölmasimdan oldin, soçimni Neymarnikidaqa qilib olib, hatto uxlaganimda ham «Santos» libosini ustimdan yeçmasdan yurardim. Internet kafega borib, velosiped ijarasidan işlab topgan pullarimni tölab, Ronalduning gollarini tomoşa qilganimni ham esladim. Köz oldimdan 2021 yil iyulda Amerika kubogida ilk bor terma jamoa bilan birga bölganim, keyin olimpiya jamoasi murabbiyi qönğiroq qilib, uning jamoasiga öynaş istagim haqida qiziqqani... Kopadan keyin olimpiadaga boriş bu ta’tildan butunlay voz keçiş degani edi. Hali oldinda «Everton» bilan şiddatli mavsum ham kutayotgandi.
Biz quyi ligaga tuşib ketişimiz mumkin edi. Qattiq çarçagandim. Avval olimpiadada, keyin klubda jarohat oldim, ança vazn yöqotdim. Dam olişim şart edi.
Lekin klubga yordam berişim kerak, uni qutqarişim ham muhim. «Everton» çempionşipda öynamasligi kerak. Tasavvur qila olasizmi? Boşqa tanlov yöq. Bor e’tiborimni öyinlarga qaratiş uçun ikki oyga telefondan voz keçdim – barça ilovalar, ijtimoiy tarmoqlarni öçirdim. Faqat ertalab uyğoniş uçun qönğiroqdan foydalanardim.
«Kristal Pelas» bilan öyin oldidan jarohatlandim. Bu mening mavsumdagi sönggi öyinim bölişi mumkinligini bilardim. Öyladimki, «Gudison Park»da yutişimiz şart, aks holda, sönggi turda, «Arsenal»ga qarşi safar öyinida oçko oliş juda qiyin.
Dori içdim, ukol oldim. Tiz çökib ibodat qildim. Tibbiy körikdan ham ötişdan boş tortdim. Çunki agar körikdan ötsam, öynaşga ruxsat bermasliklarini bilib turardim. Uçinçi goldan keyingi ahvolimni eslasangiz, menda heç narsa qolmagandi boşqa. Murabbiyning oldiga borib yiğlab yubordim va «men tugatdim» dedim. Bu mening «Everton» uçun sönggi nafasim, sönggi qurbonligim edi. Bu «Everton» safidagi sönggi öyinim edi. Men bu klubni juda yaxşi körardim, şuning uçun uşbu lahzalarni umrim oxirigaça esdan çiqarmayman.
Oxir-oqibat, biz ligada qoldik.
Futbolni sevaman. Har maşğulotda, har bir öyinda, har kuni bor kuçimni berib sevgimni namoyiş qilaman. Izhor qiliş uslubim şunaqa.
«Hey yigitlar, kuzatib borganingiz va hayotimni özgartirganingiz uçun taşakkur!»
Oson emas, agar siz hayotda hammasiga özim erişa olaman, deb öylasangiz, xato qilasiz. Qila olmaysiz. Şu bois, maydonda bor kuçimni beraman. Mana şu atrofingizda bölgan, sizga işongan insonlarni hurmat qilişdir.
Xorvatiyadan mağlubiyat qayğuli, lekin bu meni yiqita olmasligi aniq edi. Mağlubiyatsiz hayot faqat imtiyozli ozçilik uçun çiqarilgan. Köp braziliyaliklar kabi, men ham yiqilib, örnidan turiş böyiça mutaxassis bölib ketganman. Öşa penaltilar seriyasida yutganimizda ham yarimfinalda öynay olmasligimni bilardim. Öyinning ilk beş daqiqasida sonimda oğriq paydo böldi. Buni sezgan zaxira örindiğidagilar öynay olişimni söray boşlaşdi. Javobim qanaqa bölişi mumkinligini bilasiz.
Lekin ahvolim yomon edi. Tanaffusda şifokor törtta tabletka berdi va ikkinçi bölimga qaytdim. 70-daqiqaçaga çidab berdim. Neymarga ikkita yaxşi pas berdim. Ammo bu yetarli emas edi, yutqazdik. Tiklanişim uçun taxminan öttiz kun kerak böldi. Öşa kunlarga, jahon çempionatidan bir oy oldingi holatga qaytib qolgandim.
Sizni aldamayman. Ötgan qiş juda qiyin keçdi. Ruhiyatim eng tubga tuşgan paytlarda yana Nova Venetsiyadagi döstlarim «yordamga kelişdi», oyoqqa turğazişdi. Navbatdagi dahşatli tuşdan uyğondim. Bora-bora öşa muhabbat tuyğusi qaytdi. Iyun oyida yana Braziliya terma jamoasiga qaytdim, osilgan öşa 9-raqamli libosimni, undagi beşta yulduzni silar ekanman, yana öşa bolalikni, butun Braziliya oğuşini his qilaman.
Eng qiyin paytlarda bolaligim, yoğoçdan yasalgan, heç narsasi yöq uyimning iliq tafti menga kuraşiş uçun kuç beradi.
