Vengriya boş vaziri Viktor Orbanning Moskva va Pekinga safarlariga javoban Yevropa Ittifoqi taşqi işlar va xavfsizlik siyosati böyiça oliy vakili Jozep Borrel avgust oyi oxirida Budapeştda bölib ötadigan taşqi işlar vazirlari uçraşuviga boykot e’lon qildi. U Vengriya poytaxtida bölib ötadigan YeI kengaşi yiğilişi örniga Yevropa taşqi siyosati va mudofaa departamentlari rahbarlarini yozgi tanaffus tugagandan söng Bryusselda ötadigan şunga öxşaş uçraşuvga taklif qiladi.
Bu qadam Orban uçun «ramziy signal» böladi, dedi Borrel. Qayd etilişiça, u bir qator davlatlar, jumladan, Germaniya, Ispaniya va Lyuksemburgning e’tirozlariga qaramay, şu kuni Bryusselda bölib ötgan YeI kengaşi yiğilişidan söng şunday qarorga keldi. Şu bilan birga, Yevropa diplomatiyasi rahbarining demarşi qanday aniq oqibatlarga olib kelişi hamon aniq emas.
YeIning köplab davlatlari boykotni qöllab-quvvatlamaydi
Borrel sözlariga köra, Bryusseldagi yiğilişda u Vengriyaning Yevropa Ittifoqiga raisligi vaqtida boş vazirning Rossiya Federatsiyasi va Xitoyga «tinçlikni saqlaş» safarlari masalasida Yevropa Ittifoqiga a’zo davlatlar örtasida umumiy pozitsiyaga erişişga muvaffaq bölmadi. Bir qator iştirokçilar Yevropa Ittifoqi boş diplomatining Budapeştdagi uçraşuvni boykot qiliş taklifiga qarşi çiqdi.
Xususan, Lyuksemburg TIV rahbari boykot taklifini «bema’nilik» deb atadi va siyosatçilarni Vengriya hukumatiga öz pozitsiyasini aniq ifodalaş uçun Budapeştga kelişga çaqirdi, deb yozadi dpa. Öz navbatida, Ispaniya vaziri Xose Manuel Albares uning mamlakati «Yevropa Ittifoqidagi boykotlarni qöllab-quvvatlamasligini» ta’kidladi. Agentlik diplomatlarga tayanib xabar berişiça, xuddi şunday fikrni Germaniya taşqi işlar vaziri Annalena Berbok va uning Fransiya va Italiyadagi hamkasblari bildirgan.
Şu bilan birga, Budapeştdagi uçraşuvni boykot qiliş Polşa, Şarqiy va Şimoliy Yevropaning bir qator boşqa davlatlari tomonidan qöllab-quvvatlandi. Litva va Şvetsiya bir neça kun oldin Vengriyadagi uçraşuvga öz vazirlarini yubormasliklarini e’lon qilgan edi.
Viktor Orbanning «tinçlikparvarlik missiyasi»
Iyul oyi boşida, Vengriya Yevropa kengaşining navbatdagi raisi bölganidan söng, mamlakat boş vaziri Viktor Orban Kiyev, Moskva, Pekin va AQŞga taşrif buyurdi. Uning özi bu turni «tinçlikparvarlik missiyasi» deb atadi, ammo Yevropa Ittifoqi rahbariyati va Yevropa Ittifoqining alohida mamlakatlari yetakçilari uning taşabbusini keskin tanqid qilişdi va Orban bu safarlarda Yevropa Ittifoqidan vakil emasligini, faqat Vengriya boş vaziri sifatida iş tutişini ta’kidladilar.
