2026 йил сентябридан бир ойлик ҳарбий хизмат нархи 9 млн 520 минг сўм бўлди. Пулни 3 ойдан 12 ойгача бўлиб тўласа бўлади. Кимлар бир ойлик хизматга бориши мумкин? Хизматга бориш тартиби ва у муддатли хизматдан нимаси билан фарқ қилишини тушунтирамиз.
Kun.uzKun.uz
Мақоладаги маълумотлар 2026 йил 1 сентябр ҳолатига кўра келтирилган. Ҳарбий хизмат тартиби ва бадал миқдори қонунчиликдаги ўзгаришларга қараб фарқ қилиши мумкин.
Кимлар бир ойлик хизматга бориши мумкин ва у қанча туради?
Бир ойлик ҳарбий хизматга қуйидаги шахслар олинади:
18–27 ёш оралиғидаги эркаклар;
соғлигида айрим чекловлар бўлса ҳам, хизматга яроқли деб топилганлар;
ўқиш, оила ёки соғлиқ сабабли ҳарбий хизматни кечиктира олмайдиганлар;
муддатли хизматга чақирилмаганлар.
Хизмат ҳудудий принцип асосида ташкил этилади ва бир марта бир ойлик ҳарбий йиғинда қатнашади.
Бир ойлик ҳарбий хизмат нархи қанча?
Бир ойлик ҳарбий хизмат тўлови меҳнатга ҳақ тўлаш энг кам миқдорининг 7 баробарига тенг. 2026 йил 1 сентябрдан МҲТЭКМ 1 млн 360 минг сўм белгиланган. Демак, бир ойлик ҳарбий хизмат учун 9 млн 520 минг сўм тўлов қилинади. Бадал 12 ойга бўлиб тўланса, ойига 793 333 сўмдан тўғри келади.
Кимлар хизматни бепул ўташи мумкин?
Оилангиз Ижтимоий реестрда бўлса, хизмат бепул. Бу имтиёз 18–27 ёшдаги оила аъзоларига тегишли.
my.gov.uz портали орқали оилангиз Ижтимоий реестрга киритилгани ҳақида маълумотнома олинг. Бу хизмат бепул ва маълумотнома дарҳол тайёр бўлади.
Kun.uz
my.gov.uz порталидан ижтимоий реестрга киритилган оиланинг аъзоси эканлиги тўғрисида маълумот олиш саҳифаси.
Мавзуга оид
Маҳалладаги ёшлар етакчисига учранг. Ёшлар етакчиси уч иш куни ичида тавсиянома тайёрлаб, my.gov.uz порталидаги шахсий кабинетингизга юборади.
Бир ойлик ҳарбий хизматга бориш учун фуқаро бир неча босқичдан ўтиши керак:
Ҳарбий хизмат бўлимига бориш: Чақирув қоғози ёки my.gov.uz орқали ҳарбий хизмат бўлимига келиш ҳақида хабар берилгач, чақирув қоғозида кўрсатилган вақтда Мудофаа ишлари бўлимга боринг. У ерда фуқарога хизматнинг шартлари тушунтирилади ва шартнома тузиш таклиф қилинади.
Тўлов қилиш: Пулни шартномада кўрсатилган ҳисобрақамига Халқ банки орқали тўлайсиз. Шунингдек, бўлимдаги QR-кодни телефон камераси орқали сканерлаб, банк иловасида тўлов қилиш мумкин.
Тўловни бирйўла ёки босқичма-босқич 3–12 ойда бўлиб тўлаш мумкин. Пул хизматга олинганидан кейин бир йил мобайнида тўланиши керак. Тўлов чекини Мудофаа ишлари бўлимига олиб боринг.
Хизмат вақтини белгилаш: Ҳарбий хизмат бўлими хизматни бошлаш санаси ҳақида хабар беради. Талабалар эса хизматни ўқишга халақит бермайдиган даврда, масалан, таътил вақтида ёки ўқишни тугатгач ўташи мумкин.
Хизматга боришдан олдин тўлов миқдори, уни тўлаш муддати ва хизматни бошлаш санасини аниқлаштириб олиш керак. Бунинг учун яшаш жойидаги мудофаа ишлари бўлимига мурожаат қилиш мумкин.
Тиббий кўрик қаерда ўтказилади?
Тиббий кўрик Мудофаа ишлари бўлимида ўтказилади. Чақирув қоғозида қабул вақти ва ўзингиз билан олиб келишингиз керак бўлган ҳужжатлар рўйхати кўрсатилади. Амбулатор карта, поликлиникадан кўчирмалар, маълумотномалар ва текширув натижалари, диспансерлардан маълумотлар талаб қилинади. Уларни туман соғлиқни сақлаш бўлимидан ёки my.gov.uzʼдан юклаб олиш мумкин.
Қандай шифокорлардан ўтиш керак?
Чақирилувчи терапевт, жарроҳ, стоматолог, офталмолог, ЛОР, дерматовенеролог, психиатр ва невропатолог томонидан текширилади. Керак бўлганда қўшимча таҳлиллар ва текширувларга юборилиши мумкин.
Бир ойлик хизматнинг муддатли хизматдан фарқи нимада?
Муддатли ҳарбий хизмат ва сафарбарлик чақируви резервидаги хизмат давомийлиги, тўлови ҳамда ўташ тартиби билан фарқ қилади. Уларнинг асосий жиҳатлари қуйидаги жадвалда келтирилган.
Хизмат шакли
Муддатли ҳарбий хизмат
Хизмат тури
Давомийлиги
12 ой
1 ой
Тўлов
Бепул
9 млн 520 минг сўм
Йиғин
Доимий ҳарбий хизмат
Бир марта бир ойлик йиғин
Қаерда ўтайди
Ҳарбий қисмларда
Мудофаа вазирлиги ўқув марказларида
Маош
Нафақа берилади
Йўқ
Хизматдан кейин
Қуролли Кучлар резервига ўтказилади
27 ёшдан кейин иккинчи тоифали резервга ўтказилади
Муддатли хизматга чақирув
Хизмат ўталади
Бадал тўланган ва йиғин ўталган бўлса, муддатли хизматга чақирилишдан озод қилинади
Бир ойлик хизматни ўтаган фуқаро белгиланган бадални тўлаб, ҳарбий йиғинни тўлиқ тугатган бўлса, муддатли ҳарбий хизматга чақирилишдан озод қилинади.
Бир йиллик ёки бир ойлик ҳарбий хизмат ўтаганликдан қатъи назар бир хил ҳарбий гувоҳнома топширилади.
Ҳарбий гувоҳномада қуйидагилар кўрсатилади:
Kun.uz
Ҳарбий гувоҳномада кўрсатиладиган асосий маълумотлар.
Биринчи бетида фуқаронинг шахсига оид маълумотлар бўлади. Кейин кетма-кетликда ҳарбий хизматни ўтагани ёки ўтамагани, ҳарбий унвони ва ҳарбий ҳисоб мутахассислиги кўрсатилади.
Kun.uz
Ҳарбий гувоҳномада кўрсатиладиган асосий маълумотлар.
Шунингдек, резерв ёки захирадаги мақоми, ҳарбий ҳисобдаги мутахассислиги, ҳарбий ҳисобга қўйилгани ҳақидаги маълумотлар бўлади.
Ҳарбий гувоҳнома хизмат тугаган кундан бошлаб 3 кун ўтиб берилади.
Хизмат вақтида иш жойи сақланадими?
Ҳа, қонунга кўра бир ойлик ҳарбий хизмат даврида иш жойи ва лавозими сақланади.
Kun.uz
Хизмат вақтида иш жойи сақланиши ҳақида кўрсатма.
Агар фуқаро йиғин вақтида касал бўлиб қолса ва йиғин тугаганидан кейин ҳам тузалмаса, унинг иш жойи сақланади. Ҳарбий хизмат тугаганидан кейинги даврда касаллик варақаси бўйича пул тўланади.
Тўланган пул қайтариладими?
Йўқ, лекин бу бўйича қонунда айрим истиснолар мавжуд. Масалан, фуқаро ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилиб, 27 ёшгача унга I, II ёки III гуруҳ ногиронлиги берилса, тўланган маблағ қайтарилади. Фуқаро вафот этса, тўланган бадални яқин қариндоши, меросхўри, васийси ёки ҳомийсига қайтариш назарда тутилган.
Ортиқча ёки хато ўтказилган тўловлар қайтарилади.
Ҳарбий хизматни ўташ учун тўланган пуллар нимага сарфланади?
Ҳарбий хизмат учун тўланадиган бадал пуллари Вазирлар Маҳкамаси қарорига асосан қуйидаги мақсадлар учун фойдаланилади:
Мудофаа вазирлиги биноларини таъмирлаш ва қурилиш ишлари;
Қурол-яроғ ва техника харидлари.
Ҳар бир идора учун харажатлар режасини унинг раҳбари тасдиқлайди. Режа Мудофаа вазирлигида белгиланган тартибда рўйхатдан ўтказилади.
Кимлар хизматдан озод этилади ва бормаса нима бўлади?
Агар фуқаро бир ойлик ҳарбий хизматга боришни узрли сабабларсиз рад этса, дастлаб Маъмурий жавобгарлик тўғрисидаги кодекснинг 237-моддасига кўра, 5 БҲМгача жарима миқдори қўлланади. Жарима вақтида тўланмаса, мажбурий ижро бюроси томонидан ундирилади.
Кимлар ҳарбий хизматдан озод этилади?
Ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилган фуқаро my.gov.uz орқали ҳарбий хизматдан озод этилгани ҳақида маълумотнома олиши мумкин.
Kun.uz
my.gov.uz, ҳарбий хизматдан озод этиш тўғрисидаги маълумотномани олиш саҳифаси
Тинчлик даврида қуйидаги шахслар муддатли ҳарбий хизматга ҳамда бир ойлик хизматга чақирилишдан озод этилади:
Соғлиғига кўра ҳарбий хизматга яроқсиз деб топилганлар. Бу ҳолат тиббий кўрик натижалари асосида белгиланади; Касалликлар ва уларнинг оғирлик даражалари бўйича талаблар ҳарбий-тиббий кўрик тўғрисидаги низомда белгиланган.
Ака-укаси ёки опа-синглиси ҳарбий хизматни ўташ вақтида ҳалок бўлган ёки вафот этганлар. Улар ўз розилиги билан ҳарбий хизматга чақирилиши мумкин.
Рўйхатдан ўтган диний ташкилотлардан бирида диний унвонга эга бўлганлар.
Шунингдек, жиноий жавобгарликка тортилган, судланганлик ҳолати ҳали тугамаган фуқаролар ҳам ҳарбий хизматга чақирилмайди.
Нимани эслаб қолиш керак?
Фуқаро хизматга чақирув комиссияси қарори асосида олинади, Мудофаа вазирлиги билан шартнома тузади, белгиланган пул бадалини тўлайди ва хизмат даврида бир марта бир ойлик ҳарбий йиғинда қатнашади.
Бадал тўлиқ тўланган бўлса, ҳарбий гувоҳнома хизмат тугаган кундан бошлаб 3 кун ўтиб берилади.