Meni har doim mushohadaga chorlab turadigan bir holat bor: deyarli har kuni hayotda, jamiyatda, hujjatlarda duch keladiganim «fuqaro» atamasi. Ushbu so‘zning mohiyatini yaxshi bilaman: «Fuqaro – faqir, kambag‘al, bechora, miskin, gado, davlatning yoki birovning hisobiga yashaydigan, bir kunlik yemishini topa olmaydigan shaxs» ma'nosining ko‘plik shakli, deb yozadi tibbiyot fanlari nomzodi Ro‘zmat Tojimurodov «Ishonch» gazetasida chop etilgan maqolasida.
«U mustaqilligimizning boshlarida bir qator (tayyora, tayyoragoh, nafaqaxo‘r va h.k.) kabi shoshma-shosharlik bilan hech qanday ilmiy asoslanmagan so‘zlar kabi qo‘llanila boshlangan. «Faqir, fuqaro» deb xalqimizni atash, balki birovni koyiganda ham bunday deyish noo‘rin emasmi? Ba'zilar bu so‘z negizida bir necha so‘zlar paydo bo‘lgan, ularning kelajagi nima bo‘ladi, deya o‘ylashi mumkin. Masalan, «fuqaroparvar». Bu so‘zda hech qanday ma'no yo‘q. «Fuqarolik jamiyati». Endi bunisi ortiqchadek, nazarimizda», – deya fikrini asoslagan Tojimurodov.
Unga ko‘ra, «fuqaro» so‘zi o‘rniga ishlatilishi mumkin bo‘lgan xalq va Konstitutsiyaga mos keladigan atama – «bek va beka», ya'ni «O‘zbekiston beki va bekasi».
Ro‘zmat Tojimurodov maqolada shunday yozadi:
«Bek(a)» barcha din va millat vakillariga ham mos keluvchi yagona variantdir. Bu taklif ko‘plab davlat va nodavlat tashkilotlari vakillariga ma'qul bo‘lgan.
«Fuqaro» so‘zi o‘rniga taklif qilinayotgan variant va uning ta'rifi:
Bek (beka). O‘zbekiston beki, bekasi:
– O‘zbekiston hududida doimiy (yoki O‘zbekiston beki, bekasi bo‘la turib, vaqtincha biror-bir boshqa davlatda) istiqomat qiluvchi, bir xil yuridik huquqlarga ega bo‘lgan, turli millat va din vakillaridan tashkil topgan aholi;
– Ma'naviy va moddiy jihatdan boy-badavlat o‘zbek xalqining farzandlari;
– Davlatni, davlat ramzlarini to‘liq anglagan holda hurmat qiluvchi, vatan uchun har qanday xizmatga tayyor bilimli kishilar;
– O‘ziga ishongan, o‘z so‘zida turadigan, oilasi va vataniga sodiq erkak va ayollar;
– O‘z haqini tanigan, o‘zganing haqini ham unutmaydigan, uzoq-yaqin qo‘shnilar bilan do‘stona yashashga intiluvchi xalq;
– Sodda, kamtar, kamsuqum, keng fikrlovchi, vijdoni pok insonlar;
