Avvalboshdan nuqtayi nazarimni bildirmoqchiman: o‘z haqini talab qilish, adolatsizlikka duch kelganda, qayergadir murojaat qilish — siz-u biz salbiy bo‘yoq berishga odatlangan «yozuvchilik» emas. Aksincha, faollik, o‘z haq-huquqini talab etish yo‘li bilangina nimagadir erishish mumkin.
Biroq, ko‘pincha tuman yoki mahallaning o‘zida hal qilsa bo‘ladigan murojaatlarga duch kelamizki, bu hududlarda o‘ta darajada byurokratiya saqlanib qolayotgani, lavozimiga nomunosib kadrlar ishlab kelayotganini ko‘rsatadi.
Payariq tumanidagi kichik bir voqeaga e'tiboringizni qaratmoqchiman. «Yangiariq» mahallasida yashovchi fuqarolar shu mahallada joylashgan uchta xonadon o‘rtasida tortishuvga sabab bo‘lgan yo‘lakcha borasidagi sud ajrimi bilan tanishish uchun yordam berishimizni so‘rab, bir necha marta murojaat qilishdi. Atigi, bitta sud ajrimiga ko‘z yugurtirish uchun! Va shu sababli o‘zlarining nazdida «yozuvchi» degan nom olishdi...
Savollar ko‘p. Xo‘p, fuqarolarning murojaati sudda qondirilibdi. Biroq, sud davlat ahamiyatiga molik strategik yoxud maxfiy ishni ko‘rib chiqmagan bo‘lsa, ajrim fuqarolarning foydasiga chiqqan bo‘lsa, nima uchun ularga ajrim ko‘rsatilmagan? Bu shunchaki, e'tiborsizlikmi yo fuqarolarga nisbatan nopisandlik? Bu ish fuqarolar eshikma-eshik sarson bo‘ladigan darajada og‘ir masalami?
Bizningcha, agar tuman hokimligi huquqshunosi yoki fuqarolik ishlari bo‘yicha Payariq tuman sudi vakillari shu bir parcha qog‘ozni fuqarolarga ko‘rsatsa, obro‘si tushib qolmagan, fuqarolar OAVga ketma-ket murojaat qilmagan bo‘lardi.
Xullas, ajrimni olish, fuqarolarga ko‘rsatish uchun oxir-oqibat Payariq tumaniga ikkinchi marta borib kelishga majbur bo‘ldik. Umuman, huzuriga kelganni pisand qilmaslik oqibatida qator idoralarga murojaat qiladigan, sarson bo‘ladigan fuqarolar soni oz emas.
Yoki boshqa bir holatni olaylik. Tabiiy gazdan noreal qarzdorlikdan aziyat chekkan fuqarolar keldi (hozir bu masala yechim topish arafasida bo‘lgani sababli qaysi tuman ekanini keltirmadik). O‘sha tumandagi tegishli idora vakiliga bog‘lanib, olgan dastlabki javobimizdan siz ham hayron qolasiz:
«Aslida masalaga yechim topsa bo‘ladi, ammo siz aytgan odam to‘g‘ri muomala qilmadi-da. U menga «nedovolniy» gapirdi».
Iddaoni qarang! Nima, qaysidir tashkilot xatosidan aziyat chekkan fuqaro «nedovolniy» bo‘lmasdan, sarson bo‘layotgani haqida egilib-bukilib, xursand holda (!) hikoya qilsinmi? Yoki biz shunchalik izzattalablik kasaliga chalindikmi? Boringki, siz burchingizni bajarishingiz kerak bo‘lganda, nega fuqarodan ortiqcha mulozamat kutasiz? Buning zamirida tama yotibdimi yoki mansabsevarlik? Harqalay, mansabdorlarning «erkaligi» fuqaroga tushmasligi kerak.
