Dron-granatalar - Ukraina uruşidagi yangi arzon va xavfli qurollar. Ular qayerda va qanday yaratilgan?

Kvadrokopterdan granatalarni taşlaş uçun qayta işlov kerak. Qoida böyiça, bu iş qöl mehnati asosida amalga oşiriladi. Malakali qöllarda jarayon bir neça daqiqadayoq yakunlanadi.

VOG-17’ning afzalliklari sirasiga uning vazni yengilligi va omborlarda katta zaxiralari borligi kiradi.

Bundan taşqari yanada kuçliroq öq-dorilardan ham foydalaniladi. Masalan, AQŞning 40 mm kalibrli M430A1 granatasi, tankka qarşi granatomyot granatalari va hatto minomyotning 82 mm.li minalari ham işlatiladi.

Kopterlar nafaqat tirik kuçlarni, balki zirhli texnikani ham nişonga oladi. Xususan, tarmoqda operator granatani oçiq lyuk orqali tuşirib, piyodalar jangovar maşinasini yoqib yuborişga muvaffaq bölganining videosi mavjud.

Kopterlar bilan hammasi juda oddiy emas

Öq-dorilar qançalik oğir bölsa, dron şunçalik köp yuk kötariş qobiliyatiga ega bölişi lozim. «Mavik-3» faqat bitta granatani kötara oladi, ammo 4-5 yoki undan köproq granatalarni taşişga qodir kuçli kopterlar ham bor.

Har qanday holatda ham dronni qayta işlaş kerak. Muhandislar ularga ba’zida özlari yasagan, ba’zida esa zavodda işlab çiqarilgan turli taşlaş tizimlarini örnatadi. Ba’zi dron işlab çiqaruvçi kompaniyalar bunday qurilmalarni harbiy maqsadlarini közlamasdan işlab çiqaradi. Öq-dorilarni taşlaş tizimlari bölgan kopterlarni sanoat miqyosida işlab çiqiş va ularni Ukraina armiyasiga topşiriş mumkinligi haqida xabarlar tarqalgan.

Ba’zi hollarda, kvadrokopterga qöşimça kuzatuv kamerasini örnatiş talab qilinadi, bu operatorga granatani nişonga aniqroq uloqtiriş imkonini beradi.

Bu dronlar şamolli ob-havoda samarasiz, ularning parvozi şamol ta’sirida barqarorlikni yöqotadi va taşlangan granatalar nişondan uzoqqa tuşadi. Tungi hujumlar uçun dron infraqizil nurli kamera bilan jihozlangan bölişi kerak, bu esa uning narxini sezilarli darajada oşiradi.

Arzon kvadrokopterlar xavfsiz aloqa kanallariga ega bölmaydi va ularni zamonaviy radioelektron uruş vositalari bilan osongina tutib oliş mumkin.

Ammo hozirça Rossiya-Ukraina frontida Xitoyning «Mavik-3» rusumli kvadrokopteri eng köp qöllanayotgan dron bölib turibdi.

«Mavik-3»ning eng yuqori narxi çakana savdoda taxminan 3 ming dollarni taşkil qiladi. Bu miqdor ança qimmat körinadi, ammo harbiy budjetlar uçun bu arzimas narx. Masalan, bitta F-16 qiruvçi samolyoti turli hisob-kitoblarga köra, 43 million dollardan 55 million dollargaça turadi. Bu pulga hatto çakana narxda ham 14-18 mingta «Mavik» sotib oliş mumkin.

Dron bilan hujum qiluvçi tomon faqat qurilmaning özini xavf ostiga qöyadi. Dron ustiga uçib borgan duşman esa nimani xavf ostiga qöyişi tuşunarli. Kopterlar esa bir neçta reydlarni uyuştirişi mumkin.

Kopterlarni urib tuşiriş qiyinmi?

Oddiy öqotar qurollardan ularni urib tuşiriş qiyin. Nazariy jihatdan mumkin, ammo bu avtomatdan uçayotgan ördakni uriş bilan bir xil. Bu yerda optika yordam berişi dargumon — osmon fonida tartibsiz harakatlanayotgan nuqtani vintovka bilan nişonda uşlab turiş deyarli imkonsiz.

Kopter ovçilar faqatgina soçma öqli patronlardan foydalanadi, çunki ularda katta tarqaliş maydoni bor. Yaqindan uçuvçi dronni miltiqli quroldan köra silliq stvolli quroldan urib tuşiriş osonroq. Lekin, birinçidan, soçma ov miltiğining samarali otiş masofasi 50 metrdan oşmaydi. Ikkinçidan, frontning oldingi çiziğida bunday miltiqni qayerdan oliş mumkin?

Şunga qaramay, hujum qilmoqçi bölgan dronga öt oçiş mantiqiy. Granatalar muvaffaqiyatli taşlangan barça videolarda askarlar qarşilik körsatişga urinmagan. Ular yoki xavfni körmagan, yoki vahimaga tuşib, qoçişga harakat qilgan. Ehtimol, agar ular kopterga öq uzişni boşlaganda, operator qurilmani xavf ostiga qöymay, osonroq nişon topiş uçun yönalişni özgartirgan bölar edi.

Oldingi çiziqda harakat qiluvçi kvadrokopterlarga qarşi kuraşişning eng samarali usuli elektron uruş tizimlari. Bular signallarni bostiriş, tutib oliş va navigatsiya ma’lumotlarini almaştiriş tizimlaridir.

Granatali kopterlarni ommaviy ravişda qöllaş nimani özgartiradi?

Pozitsiyaviy uruş şaroitida jangovar kvadrokopterlar gibrid funksiyalarga ega böladi — ular diversion-razvedka guruhi, şuningdek, snayper va hatto front aviatsiyasi sifatida harakat qilişi mumkin.

Duşman qölida köp sonli bunday dronlar mavjudligi şaxsiy tarkib va ​​texnikaning nafaqat harakatini, balki ularning front çiziği yaqinidagi oçiq maydonda bölişini ham xavf ostida qoldiradi.

Granatali kopterlarning ommaviy hujumlariga qarşi turiş uçun eng zamonaviy qurollarga ega bölgan yirik redioelektron tuzilmalari kerak böladi. Rossiya-Ukraina fronti uzunligi hisobga olinsa, bu minglab yuqori malakali mutaxassislar va ularni himoya qiliş uçun yana ön minglab askarlar kerak bölişini anglatadi.

Aks holda, oldingi safdagi harbiy xizmatçilar istalgan vaqtda yo osmondan «sovğa» kutib olişlari, yoki okoplarda çiqmay ötirişlariga töğri keladi. Okop yoki boşpanada ötiriş esa granatali dronlarga qarşi ziddi zahar emas.