Davlat aktivlarini boshqarish agentligi direktori Sohibjon Murodov 8-oktabr kungi matbuot anjumanida Kun.uz'ning muxbirining “Oʻzbekiston pochtasi” atrofidagi vaziyat yuzasidan savollariga javob berdi.
“UzPost Wildberries'ga ishonchli boshqaruvga berilmagan”
Soʻnggi vaqtlarda “Oʻzbekiston pochtasi” AJ Kuzatuv kengashidagi 9 ta oʻrindan 5 tasiga Wildberries vakillari tayinlangani ortidan, milliy pochta operatori Rossiya kompaniyasiga ishonchli boshqaruvga berilgani haqidagi taxminlar paydo boʻldi. Sohibjon Murodov buni rad etdi. “Bugungi kunda ishonchli boshqaruvga berilmagan”, – dedi Davaktiv rahbari.
Uning aytishicha, 2025-yilda “Oʻzbekiston pochtasi”ni moliyaviy sogʻlomlashtirish va korporativ boshqaruv mexanizmlarini yangilash vazifasi qoʻyilgan. Buning uchun xususiy banklar va yirik kompaniyalarda mavjud amaliyot – xorijiy tajribaga ega mutaxassislarni ijro organlari hamda kuzatuv kengashlariga jalb qilish amaliyoti UzPost'da ham joriy etilgan.
Murodov pochta xizmatlari bozorida Uzum va Wildberries kabi kompaniyalar faoliyati kengaygani, anʼanaviy pochta xizmatlariga talab esa oʻzgarganini qayd etdi.
“Pochta 50–60 mlrd soʻmlik daromad manbayini yoʻqotdi”
Agentlik direktori Oʻzbekiston pochtasining moliyaviy holati yomonlashishiga sabab boʻlgan omillardan biriga ham toʻxtaldi.
“Avvallari pochtaga yaxshi daromad keltirgan yoʻnalishlardan biri – maʼmuriy jarimalar toʻgʻrisidagi axborotlarni fuqarolarga yetkazish xizmati edi. Bugungi kunda Ichki ishlar vazirligi va banklar mobil ilovalar orqali bunday axborotlarni yetkazishni yoʻlga qoʻydi. Uni qogʻozga chiqarib, konvertga solib, fuqaroga yetkazish amaliyotidan uzoqlashildi.Bu xizmat raqamlashgandan keyin pochta juda katta moliyaviy yoʻqotishga uchradi. Men milliardlar haqida gapiryapman. Pochta bitta xizmatdan 50–60 milliard soʻmlik daromad manbayini yoʻqotdi”, – dedi Sohibjon Murodov.
Uning fikricha, bunday sharoitda anʼanaviy pochta xizmatlari bilan cheklanib qolmasdan, yangi biznes yoʻnalishlarini rivojlantirish va zamonaviy boshqaruv mexanizmlarini joriy etish zarur.
Wildberries pochtaga 360 mlrd soʻmgacha foizsiz qarz ajratishi mumkin
Murodov yaqinda jamoatchilik muhokamasiga sabab boʻlgan Oʻzbekiston pochtasi tomonidan 100 mlrd soʻm qarz jalb qilish masalasiga ham izoh berdi.
“100 milliard soʻm qarz masalasi boʻyicha korporativ qaror qabul qilish kun tartibiga kiritilgan edi. Lekin kun tartibiga kiritildi degani qaror qabul qilindi degani emas. U yerda yoqlab ovoz berilmadi.Sababi, 100 milliard soʻm mablagʻni 14 foiz bilan jalb qilish koʻzda tutilgan edi. Biz savol qoʻydik: bu mablagʻ qaysi yoʻnalishga sarflanadi, qachon oʻzini qoplaydi, oqlaydimi? Ertaga bu mablagʻ talon-toroj boʻlib, qoʻshimcha qarzdorlik shakllantirmaydimi? Shu savollardan keyin pochta oʻz hamkorlari bilan qaytadan muzokaralar oʻtkazyapti”, – dedi u.
Davaktiv rahbariga koʻra, hozir UzPost'ga Wildberries'dan 360 mlrd soʻmgacha foizsiz qarz jalb qilish imkoniyati muhokama qilinmoqda.
“Hozir biz bilan dastlabki kelishuv jarayonida 360 milliard soʻm qarz jalb qilish masalasi qoʻyilgan, lekin foizsiz. Bu birdaniga 360 milliard soʻm qarz olinadi degani emas. 360 milliard soʻmlik kredit liniyasi ochiladi. Qanchasiga ehtiyoj boʻlsa, shunchasi olinadi. Umuman olmasligi ham mumkin. Lekin har bir xarid, har bir yoʻnalish boʻyicha olinadigan mablagʻdan samarali foydalanish masalasi muhokama qilinadi”, – dedi agentlik rahbari.
Uning qoʻshimcha qilishicha, Wildberries vakillarining “Oʻzbekiston pochtasi” kuzatuv kengashiga jalb etilishi ham aynan shu 360 mlrd soʻmgacha foizsiz mablagʻ ajratish rejasi bilan bogʻliq.
“Ijro organi oʻsha tarkibda turibdi, aksiyador oʻzgargani yoʻq. Biz ularning tajribasidan foydalanmoqchimiz. Yaʼni pochtani rivojlantirish strategiyasini ishlab chiqish, jalb qilinayotgan qarz mablagʻlaridan samarali foydalanish nuqtayi nazaridan kuzatuv kengashiga ularning vakillarini jalb qildik. Lekin bu – muddatli shartnoma. Agar natijasini bersa, davom ettiriladi. Natija bermasa, boshqa boshqaruv usullaridan foydalanish yoʻllari koʻriladi”, – dedi Sohibjon Murodov.
Taʼkidlanishicha, UzPost'ning respublika boʻyicha 1600 dan ortiq tarqatish nuqtasi mavjud. Ular mamlakatning 280 ta tuman va shahrini qamrab oladi.
“Pochtaning butun respublika boʻyicha 280 ta tuman va shaharda 1600 dan ortiq tarqatish nuqtasi bor. Hatto chekka mahallaga borsangiz ham, odamlar pochta qayerdaligini biladi. Chunki yillar davomida bunga oʻrganishgan. Bu Uzum uchun ham, Wildberries uchun ham juda jozibador”, – dedi Davaktiv direktori.
U “Oʻzbekiston pochtasi” Uzum bilan ham keng koʻlamli hamkorlik qilayotganini qayd etdi.
“Uzum bilan ham hozir pochtaning mingdan ortiq shartnomasi bor. Xuddi shunday Wildberries bilan ham hamkorlik mavjud. Faqat biz bu haqda jamoatchilikka yetarlicha axborot bermaganimiz sababli sizlarda shunday savollar tugʻilishi tabiiy. Biz har ikkala kompaniya bilan ham hamkorlikda ishlayapmiz”, – dedi Murodov.
Maʼlum qilinishicha, “Oʻzbekiston pochtasi”ni toʻliq xususiylashtirish boʻyicha hozircha yakuniy qaror qabul qilinmagan.
“Pochta boʻyicha xususiylashtirish masalasida hali toʻliq qaror qabul qilinmagan. Birinchi navbatda xalqaro tajribaga ega boʻlgan, bozorda oʻz oʻrniga ega sohaviy kompaniyalarning tajribasini kiritmoqchimiz. Agar foizsiz qarz mablagʻlarini jalb qilish boʻyicha [Wildberriesbilan] kelishuvga erishsak, bu haqda ham jamoatchilikka axborot eʼlon qilamiz”, – dedi Sohibjon Murodov.
