Гайдайда туғилган ғоя ва суратга олиш майдонлари

Кўпчилик билмас, лекин бу фантастик асар “Итюрак”, “Уста ва Маргарита” каби бестселлерлар муаллифи Михаил Булгаков қаламига мансуб. Асар билан танишган режиссер Леонид Гайдай уни янада замонавийлаштиради ва ўзининг асосий йўналиши – комедия жанрида суратга олади.

Фильм бўйича ишлар 1972 йилнинг майида бошланган. Айрим саҳналар Ялтада олинади, улар Шурикнинг хотини Зинанинг денгиз бўйида қўшиқ айтиши ва режиссер Карп Савельичнинг ҳасса ўйнатиб ўтириши эди.

Кейинчалик тасвирга олиш ишлари жуда кўп жойларда давом этади. Энг муҳимлари, Шурикнинг уйи, зина майдончалари, лифт каби кўп фойдаланилган манзаралар “Мосфильм”даги декорациялар эди. Энг мураккаб бўлган тарихий саҳналар эса Ростов кремлида суратга олинади.

Актёрлар

Бу фильмда совет киносаноатининг ҳақиқий усталари суратга тушишган, ёки “Иван Васильевич...” бу актёрларни янги даражага олиб чиққан эди.

  • Юрий Яковлев – Иван Васильевич Бунша/шоҳ Иван Васильевич Грозный;
  • Леонид Куравлёв –Жорж Милославский, ўғри;
  • Александр Демьяненко – ихтирочи-муҳандис Шурик (Александр Сергеевич Тимофеев);
  • Савелий Крамаров – Феофан, шоҳ хизматчиси;
  • Наталья Селезнёва – киноактриса Зинаида Михайловна Тимофеева, Шурикнинг хотини;
  • Наталья Белогорцева-Крачковская – Ульяна Андреевна, Буншанинг хотини;
  • Наталья Кустинская – Якиннинг яна бир жазмани;
  • Владимир Этуш – стоматолог Антон Семёнович Шпак;
  • Михаил Пуговкин – кинорежиссёр Карп Савельевич Якин;
  • Сергей Филиппов – швед элчиси.

Аммо бу актёрлар танлаб олингунча жуда кўпчилик бошқалари синовдан ўтишган эди. Гайдайнинг ўзи шоҳ образига Юрий Никулинни мўлжаллаганди. Аммо Никулин Булгаков асари асосидаги бу фильмнинг экранга чиқишига ишонмагани учунми, циркдаги ишидан рухсат бермаганлари туфайлими, рад жавобини беради.

Бундан ташқари ҳам шоҳ образига яна 8 киши синовдан ўтказилади. Улар орасида жуда машҳур актёрлар ҳам бор эди:

Евгений Евстигнеев, Георгий Вицин, Евгений Лебедев, Владимир Этуш, Георгий Бурков, Георгий Юматов, Сергей Никоненко, Анатолий Кузнецов.