Тошкент вилояти Ангрен шаҳрида ойлаб давом этган иссиқлик таъминоти муаммолари ва “Ангрен” иссиқлик электр станциясидаги кетма-кет авариялардан кейин станция ишончли бошқарувдан олинди.
Айни пайтда Ўзбекистондаги энг йирик ИЭСлардан ҳисобланган “Янги Ангрен” бошқаруви давлатга қайтган-қайтмагани номаълум бўлиб қолмоқда.
Бу икки станция бир неча йил олдин “Central Asia Energy” компаниясига ишончли бошқарувга берилганди. Маълум бўлишича, хусусий компаниянинг ишончли бошқаруви остида ўтган йиллар давомида станциялар йирик миқдорда зарарга кириб кетган.
“Central Asia Energy” МЧЖнинг 100 фоизлик таъсисчиси – Қозоғистонда рўйхатдан ўтган – “Горные работы” компанияси. Бу компания миллиардер Фаттоҳ Шодиевга алоқадор экани айтилади.
Кўздан панадаги ишончли бошқарув ва хориждаги олигархлар
2017 январида Ўзбекистонда “SFI Management Group” МЧЖ ташкил этилган. Шу йилнинг ўзидаёқ бу янги компанияга давлатга қарашли йирик корхоналар – ОКМК, “Ўзметкомбинат” ва “Ўзиккиламчиранглиметалл” ишончли бошқарувга берилганди. Бу борадаги келишувлар 2021 йил февралида бекор қилинди.
Бу орада, Қозоғистондаги кичик корхона (ходимлари сони 5 нафардан ошмайдиган) – “Горные работы”нинг таъсисчилигида 2019 йили Ўзбекистонда “Central Asia Energy” МЧЖ очилган. Бу компания ҳам, аввалгиси каби, очилганидан кейин кўп ўтмай учта йирик давлат активининг ишончли бошқарувини қўлга киритган: булар – “Ангрен” ва “Янги Ангрен” иссиқлик электр станциялари ҳамда “Ўзбеккўмир”.
Ўзбекистон ҳукумати металлургия заводларини SFI гуруҳига, иккита ИЭС ва кўмир саноатини эса қозоқ компаниясига нега ҳеч қанақа танловсиз бериб юборгани, уларга қандай мажбуриятлар юклатилганини ҳеч қачон очиқламаган.
Миллиардер Алишер Усмонов 2018 йилда русча Forbes'га берган интервюсида унинг “Метоллоинвест” ҳолдинги SFI гуруҳи билан ҳамкорлик қилишини, бу гуруҳ бошқа бир таниқли миллиардер Фаттоҳ Шодиевнинг акаси Кобул Шодиевга тегишли эканини айтган. Очиқ манбаларда Шодиев Бобур Кобулович (“Пахтакор” ФКнинг собиқ президенти) “SFI Management Group” МЧЖ кузатув кенгаши раиси бўлгани ҳақида маълумотлар бор.
Айнан SFI'нинг Шодиевларга алоқадорлиги эҳтимоли шуниси билан ҳам муҳимки, 2019 йили “Central Asia Energy” ташкил этилган вақтда унинг юридик манзили “SFI Management Group”ники билан бир хил бўлган (Тошкент шаҳри, Бунёдкор шохкўчаси, 42/1). Бу эса Ангрендаги ИЭСларнинг “ишончли бошқарувчи”си ҳам Шодиевлар бўлиши мумкинлигига ишора қилади.
