29 yanvar kuni Vazirlar Mahkamasi xorijda ishlab chiqarilgan alohida tovarlar va xizmatlarning davlat xaridlaridagi ishtirokini cheklashni nazarda tutuvchi «Mahalliy ishlab chiqaruvchilarni qo‘llab-quvvatlash chora- tadbirlari to‘g‘risida»gi qarorni tasdiqladi.
Hujjatda cheklangan tovarlar ro‘yxatiga oziq-ovqat, elektrotexnika, kimyo sanoati, to‘qimachilik, transport ehtiyot qismlari, plastmassa, qog‘oz, keramika, shisha, metall buyumlar va boshqa turdagi mahsulotlarning 529 xili kiritilgan.
Mazkur taqiq iqtisodchilar tomonidan turlicha talqin qilinmoqda. Xususan, iqtisodiyot fanlari bo‘yicha falsafa doktori (PhD) Doston G‘ofurov ushbu ro‘yxatdagi barcha mahsulotlar o‘zimizda ishlab chiqarilishi importni to‘xtatish uchun asos bo‘la oladi, degan fikrda.
«Janubiy Koreya amaliyoti bilan yaqindan tanishman. Ular o‘zlarida bo‘lgan tovarlarni hech qachon import qilmaydi. Xitoy ham shunday. Bizda ham vaqtincha emas, doimiy cheklovni qo‘yish kerak deb o‘ylayman. Qarordagi ro‘yxatga asosan o‘zimizda 100 foiz mavjud bo‘lgan tovar mahsulotlari va xizmat turlari kiritilgan. Ularning ko‘p qismi o‘zimizda bo‘lgani uchun budjet mablag‘larini valuta ko‘rinishida chetga chiqib ketishining oldini olishga xizmat qiladi. Kutilayotgan natija ham shunda. Ya'ni o‘zimizning pulimiz o‘zimizning ishlab chiqaruvchilarga, tadbirkorlik sub'yektlarini qo‘llab-quvvatlashga yo‘naltiriladi», – deydi u Kun.uz muxbiri bilan suhbatda.
Iqtisodchi olimning fikricha, rivojlangan mamlakatlarda davlat xaridlari milliy valutani boshqa valuta ko‘rinishida chetga chiqib ketishining oldini olishga xizmat qilishi kerak, deb hisoblashadi. Import qilinayotgan tovar mahalliy tadbirkorlar tomonidan ishlab chiqarilsa, xizmat turi ham bo‘lsa-yu, xorij mahsulotini ma'qul ko‘rsak, ular pulni davlatdan olib chiqib ketadi.
«Davlat ishonchli buyurtmachi bo‘lish bilan birga, ishonchli mijozdir. Agar uning buyurtmasi bajarilsa, pulni aniq va to‘liq hajmda olish davlat xaridlari to‘g‘risidagi qonunda kafolatlangan. Buyurtma bajaruvchisi boshqa bir xaridorga yarmini olib qolganini keyin berish kabi holatlarga duch kelmaydi», – deya qayd etdi u.
Mavzu yuzasidan bildirilgan boshqa fikrlarning asosiy qismi tanqidiy-tahliliy ruhda. Jumladan, moliyachi mutaxassis Abdulla Abduqodirov bu qarordagi umumiy kamchilikka to‘xtalib, «keyingi yillarda yana ilgarigi 25 yilda o‘zini oqlamagan iqtisodiy siyosatni –– raqobatbardosh bo‘lmagan sohalarni proteksionizm orqali qo‘llashga urinyapmiz», deya ta'kidladi.
