Kun.uz мухбирлари воқеа жойидан репортаж тайёрлашди. Унда маълум қилишича, одамлар яшаш учун кўчиб кирган қўпқаватли уйнинг йўловчи лифтлари носоз бўлган ва воқеа асносида одамлар юк ташиш учун мўлжалланган лифтдан фойдаланишган. Шахтага қулаган лифт ҳам айнан ўша юк ташийдиган лифт бўлган.
Сўнгги йилларда турар жойлар қурилиши борасида юртимизда «қурилиш буми» юз бермоқда. Катта-катта шаҳарларимизда осмонўпар турар жой бинолари ёмғирдан кейинги қўзиқориндек кўпаймоқда.
Қурилиш меъёрларига кўра, кўп қаватли турар жой биноси 5 қаватдан ошдими, у албатта лифт билан таъминланиши керак. Ҳозир шаҳарларимизда 16–25 қаватли тураржой бинолари ҳам барпо этилмоқда.
Ўз-ўзидан савол туғилади: бундай турар жой биноларидаги лифтлар белгиланган талабларга мувофиқ ўрнатилмоқдами? Ўрнатилаётган лифтлар талаб этилган сифат, хавфсизлик меъёрларига жавоб берадими? Қайсидир ташкилот уларни назорат қиляптими? Қурилиш ва коммунал хўжалик вазирлиги бу борада алоҳида тушунтириш билан чиқса, барча учун фойдали ва яхши бўлар эди.
Қурилиш ташкилотларимиз (ҳозир уларнинг катта қисми хусусий компаниялар) кўп қаватли турар жой биноларига сифатли лифтлар ўрнатишини қаттиқ назоратга олиш керак. Қурилган уйга одамлар кўчиб келмасидан аввал лифтлар соз ҳолатда экани тўлиқ синовдан ўтказилиб, ундан хавфсиз фойдаланиши мумкинлиги тўғрисида махсус сертификат берилганидан сўнггина уйга кўчиб киришга рухсат бериш керак.
Ҳозир хусусий қурилиш компанияларимиз уйларни у учун тўлов қилган одамларнинг пулларига қуришмоқда. Уйлар чала-чулпа битказилиб, эгаларига топширилмоқда. Токи лифт рисоладагидек ишлатилмас экан, ҳар қандай ҳолатда бундай уйларга кўчиб кириб яшашга рухсат бермаслик керак. Квартиралар учун пул тўлаган одамлар ҳам буни қаттиқ талаб қилишлари керак. Чунки эрта бирор нохуш кор-ҳол рўй берадиган бўлса, ўзлари жабрини тортишади.
Воқеа сабоқ бўлиши лозим
Албатта. Янгиҳаётдаги воқеа ҳам бунга бир далил. Бундай воқеаларнинг содир бўлиш эҳтимоли доимо сақланиб туради, гарчи унинг эҳтимол даражаси паст бўлса ҳам.
Маълумки, лифтлар трослар ёрдамида кўтарилиб туширилади. Замонавий лифтлар барча хавфсизлик қоидаларига мувофиқ тайёрланган, унинг барча трослари узилиб кетган тақдирда ҳам, чекловчи механизмлари ишга тушиб, лифтнинг юқоридан пастликка тезлик билан қулашининг олдини олиши лозим.
